Herfst & Winter 2025

In de winter van 62-63 vroor de Noordzee ook voor een deel dicht, zodat mensen een eindje het ijs op konden. Zes weken lang vroor het toen dag en nacht. Dat zullen wij vermoedelijk nooit meer meemaken...

Foto's van De Panne
Of misschien gaan we het net veel vaker meemaken...

 
De kans op zo'n winter is (veel) kleiner geworden maar echt onmogelijk is het niet. Ons weer wordt bepaald door van waaruit de wind komt, veel zuiden en/of westenwinden en het wordt zacht, en meer oosten tot noordoostenwinden en het wordt kouder in de winter.
Als de golfstroom zou sterk vertragen of stilvallen dan wordt de kans op zulke winters weer groter. Bij een daling van de wintertemperatuur met 5°C komen we al in de buurt van '62-'63 , maar dat zou dan een gemiddelde zijn
 
Of misschien gaan we het net veel vaker meemaken...

Zal zo goed als zeker plaatsvinden, maar een klein beetje gecounterd worden door de klimaatopwarming die door blijft duren. Een volledig stilvallen van de Golfstroom is onwaarschijnlijk binnen ons mensenleven, maar is wel iets waar toekomstige generaties in de volgende eeuwen rekening mee zullen moeten houden (noot: onwaarschijnlijk betekent wel niet onmogelijk).

Bijna elke episode van warming op het einde van een IJstijd gaat daarmee gepaard trouwens. De controversiële theorie dat een asteroïde de Aarde raakte 12.000 jaar geleden is meer dan waarschijnlijk gewoon dit fenomeen dat we zagen. De aarde blijft opwarmen op het zuidelijk halfrond maar op het noordelijk halfrond vindt dan juist een sterke afkoeling plaats na de opwarming en de Sahara gaat dan opnieuw naar een tijdelijke zeer droge variant, droger dan vandaag (waarbij voorafgaand en volgend daarop het juist een savanne was, natter dan vandaag de dag met enkel geisoleerde delen v. woestijn, veel minder dan vandaag). Voor de Sahel en de hoorn van Afrika zou dat ook dramatisch zijn. Ook enkele moessons zouden impact ondervinden, meer dan waarschijnlijk een veel droger India en China - en een zuidelijker traject van de moesson en de orkanen in de Caraïbische Zee ook.

Op het zuidelijk halfrond ging dat dan juist gepaard met opwarming, wat ook niet te onderschatten valt omdat het het smelten van het ijs in Antarctica zal doen versnellen.

Tijdens grote IJstijden zijn de oceaancirculaties wel veel instabieler dan vandaag, en door het vele ijs op het oppervlak zijn de schommelingen des te groter en abrupter. Een ijstijdklimaat is absoluut geen stabiel klimaat, maar één met veel abrupte opwarmingen en afkoelingen in die IJstijd en grote voortdurende schommelingen. Alsof het gletsjerijs ademt eigenlijk. De zee is een kracht dat matigt en wanneer meer zee bevroren is, neemt de gematigdheid af. Wij weten dat maar al te goed, want het is de hoofdreden dat Belgie leefbaar is, en geen Mongolië dat op dezelfde breedtegraad ligt. Verder ook een veel droger klimaat voor de meeste regio's in de wereld, ook weer door minder oceanische invloed.

Voor het zuidelijk halfrond is een vergelijkbaar scenario verder ook niet uit te sluiten, maar daar is nog minder over gekend. Want ook daar kan het smelten van ijs de balans tussen zoet en zoutwater en dus de circulaties ontregelen. Maar de impact daarvan en de waarschijnlijkheid van het plaatsvinden daarvan zijn niet geweten. Er is veel meer onderzoek nodig. Het noordelijk halfrond is wel sowieso van nature een stuk onstabieler, door de grote hoeveelheid land op koud-gematigde klimaatzones en de afhankelijkheid van zee-ijs. Het noordelijk halfrond toont dus veel meer verandering of kwetsbaarheid wanneer de Aarde opwarmt of afkoelt, en is vaak ook de grote driver daarachter voor het algemene klimaat. Ook nu zien we dat het noordelijk halfrond sneller opwarmt dan het zuidelijk halfrond wat de ITCZ een beetje doet opschuiven naar het noorder (gevolg: iets natter voor India, de Sahel, Pakistan, Arabisch schiereiland en zuid-oost Azië enzovoort, alsook het verlengen van Atlantisch orkaanseizoen).

In mindere mate vond iets soortgelijks wellicht ook plaats 8200 en 4200 jaar geleden (die laatste is geassocieerd met de val v. het oude Egypte, Indus vallei beschaving, Lianzhu cultuur en Akkadisch rijk en met een definitie transitie van de Sahara van savanne naar woestijn en het droger worden van de Indoesvallei alsook de regio van de vruchtbare sikkel, al was het nog steeds natter dan vandaag, en was het al droger dan het enkele duizenden jaren voordien was)
 
Laatst bewerkt:
Deze februari is nu al natter dan die van vorig jaar en heeft nog 10 mm te gaan naar de normaal. De zon zit nog lang niet halfweg.

Zoals @Général Zantas ons met een mooie foto heeft laten zien, is de Oostzee deels dichtgevroren, iets wat in vorige jaren evenmin gebeurde. Dat de Oostzee niet meer dichtvriest is een van de redenen dat onze winters zo snel somberder (en daardoor ook warmer) worden, omdat ook aanvoer van NO zo vocht kan oppikken (met een lange stratusband van Duitsland tot bij ons tot gevolg).

Natuurlijk, nu de Oostzee eens wel (deels) dichtvriest, komt de wind bij ons niet vanuit het Noordoosten...
 
December was zeer droog, en januari rond normaal, en vooral de laatste week is het toch al behoorlijk nat geweest. Hopelijk gewoon tijdelijk en wordt dit geen trend naar het voorjaar toe. In maart, wanneer de lente gaat beginnen, heb ik toch graag een lentegevoel in plaats van herfstweer of zelfs winterse buien. Voor mij moet het in maart niet meer winteren.
 
December was zeer droog, en januari rond normaal, en vooral de laatste week is het toch al behoorlijk nat geweest. Hopelijk gewoon tijdelijk en wordt dit geen trend naar het voorjaar toe. In maart, wanneer de lente gaat beginnen, heb ik toch graag een lentegevoel in plaats van herfstweer of zelfs winterse buien. Voor mij moet het in maart niet meer winteren.

Zo droog als vorig jaar gaat het toch ook niet mogen worden vrees ik (al was dat natuurlijk wel zalig toen...)
 
Klein beetje verrast daardoor maar verloop van lente en begin van zomer wordt cruciaal. Geen vuiltje aan de lucht als we de normale neerslag krijgen, maar bij een drogere periode dan normaal kunnen we toch in de problemen komen. Het zou wellicht wel goed zijn als het in februari en maart toch nog een beetje doorregent om de grondwaterstanden beter aan te vullen dan (ook al snak ik ook wel naar lenteweer en een beetje beter weer... Maar ja dat kan ook wel met een licht wisselvallig verloop)
 
Terug van Tenerife en meteen weer de wisselvalligheid in...
De hele sneeuwshow van zondag dus gemist maar als ik goed geïnformeerd ben was het een show die maar een paar uren heeft geduurd:D

Portugal, delen van Spanje en Marokko was een complete ramp qua neerslag deze winter. Opvallend wel de verschillen in Spanje met zondvloed voor de Alantische Costa de la Luz (Cadiz-Huelva) en ook de Costa Del Sol (Malaga-Marbella). Meer oostelijk richting Murcia, Alicante en Valencia was het veel droger (maar die hebben eerder al hun pluk gehad...). Catalonië dan weer wel de volle laag gekregen. Dat gaat volgens mij niet de laatste keer zijn als die straalstroom zo diep uitzakt naar het zuiden. Ik ken er alvast een paar die hun overwinterplaats vanaf volgend jaar iets zuidelijker gaan kiezen...
 
Ik zie hier toch niet meteen al reden tot paniek voor de grondwaterstanden. Dat zijn cijfers tot 1 feb en sindsdien is er toch al redelijk wat bijgevallen.

Algemene vaststelling: tegenwoordig is het drama queen gehalte wat het weer betreft bij de mainstream media toch wel beduidend hoger dan vroeger.
Ik zeg niet dat er zich geen probleem kàn vormen mocht er bijvoorbeeld een lente komen zoals in coronajaar 2020, maar de keren dat er in onze streken al écht problemen zijn geweest door droogte vallen in niets te vergelijken met de problemen die er al waren met een teveel aan water.
 
Portugal, delen van Spanje en Marokko was een complete ramp qua neerslag deze winter. Opvallend wel de verschillen in Spanje met zondvloed voor de Alantische Costa de la Luz (Cadiz-Huelva) en ook de Costa Del Sol (Malaga-Marbella). Meer oostelijk richting Murcia, Alicante en Valencia was het veel droger (maar die hebben eerder al hun pluk gehad...). Catalonië dan weer wel de volle laag gekregen. Dat gaat volgens mij niet de laatste keer zijn als die straalstroom zo diep uitzakt naar het zuiden. Ik ken er alvast een paar die hun overwinterplaats vanaf volgend jaar iets zuidelijker gaan kiezen...
Ik heb het toch nog niet veel gezien. Meestal is die Azoor toch een stuk prominenter aanwezig.
 
Ik heb het toch nog niet veel gezien. Meestal is die Azoor toch een stuk prominenter aanwezig.
Wel ja, er passeert daar 'normaal' des winters wel eens af en toe een front maar het Azorenhoog herstelt zich meestal vrij snel.
Maar nu was het eigenlijk al vanaf half november het ene na het andere lagedrukgebied met regenfronten of stormdepressies.
Zo'n DANA-fenomeen zoals vorig jaar in Valencia staat daar eigenlijk los van maar dan is de vraag of die zuidelijke straalstroom het 'nieuwe normaal' zal worden of niet...
 
Zo'n DANA-fenomeen zoals vorig jaar in Valencia staat daar eigenlijk los van maar dan is de vraag of die zuidelijke straalstroom het 'nieuwe normaal' zal worden of niet...
Ik denk op zich niet, het hangt er puur vanaf hoe de drukgebieden vallen in de winter. Vorige en deze winter is Spanje aan de beurt, de twee jaren ervoor was het aan ons. Goed mogelijk dat het volgende winter weer onze beurt is.

Wat me wel het nieuwe normaal lijkt:
* drukverdelingen die maandenlang in grote lijnen vast blijven liggen (zowel in de winter als de zomer)
* een complete zondvloed aan neerslag voor de West-Europese regio die het slechte lot heeft getrokken in de winter, door de sterk opwarmende oceaan
 
Nog een ganse decade te gaan, maar in Ukkel is de normale maandhoeveelheid neerslag reeds gevallen deze maand. De zon zit nog steeds niet aan de helft.

Het is ook de laatste decade van de winter, en er wordt voor de rest van de maand elke dag weer neerslag voorspeld, ben benieuwd hoeveel er straks nog overblijft van de "droge" winter (na de "droogte" van december).
 
Och ja, één nattere maand ...
Peanuts gevoelsgewijs! vgl met de vorige uitgeregende 2 herfst - winter periodes.
 
Laatst bewerkt:
Gisteren wat door de lokale veldbaantjes gaan ploeteren en het ligt toch goed drassig. Heb het ooit al veel erger geweten (2 jaar geleden...) maar toch merkelijk natter dan pakweg in december.
 
Over regen ga ik niet dramatisch doen. Dat er op enkele dagen grote hoeveelheden vallen die dan resulteren in een groter-dan-normaal neerslagtotaal vind ik beter dan een hele maand miezeren maar dan wel eindigen op minder dan normaal.

Wat mij echter wel ferm begint tegen te steken zijn die zachte temperaturen en die grijze lucht. Dat lijkt nu toch al enkele jaren het dominante weerbeeld te zijn in onze contreien, om dan tegen de zomer over te gaan naar hitte en droogte. Voor de rest maandenlang herfst. Zo voelt het voor mij toch aan.

Ik heb toch echt de indruk dat twintig jaar geleden de seizoenen meer afgelijnd waren, met elk hun eigen karakteristieken, en dat we meer variatie zagen in het weerbeeld. Ik mis dat wel een beetje.
 
Het weer gaat altijd wel wat in golven, je hebt nattere en drogere perioden, het gaat nooit langdurig exact de normaal volgen.
Qua regen is de winter aan een inhaalslag bezig na de droge december en de normale januari, de winter als geheel zal dus wellicht normaal eindigen qua neerslag.

Wat niet normaal is, is wanneer zoals 2023-2024 de natte periode een jaar blijft aanhouden met allemaal natte maanden.

De winter zal nu weer als zachte winter in de boeken gaan. In het oude klimaat zou het misschien wel gelukt zijn, stel dat alles 200-300km zuidelijker zou liggen dan zaten we misschien wel net aan de koude kant van het front.
 
Wat mij echter wel ferm begint tegen te steken zijn die zachte temperaturen en die grijze lucht. Dat lijkt nu toch al enkele jaren het dominante weerbeeld te zijn in onze contreien, om dan tegen de zomer over te gaan naar hitte en droogte.
Er is geen enkel seizoen waar de klimaatverandering zo goed merkbaar is.

Alle winters van de laatste 10 jaar verliepen te warm. Deze winter zal ook te warm eindigen. De winter is ook het snelst opwarmende seizoen van het jaar.

Alle winters van 2020 tot 2025 verliepen te somber, op die van 2021 na (die 2 zonuren op overschot had). Deze winter zal ook niet zonnig eindigen, alhoewel ze nog rond de normaal zal eindigen als februari er nog 13 uurtjes uitpuurt. De winter is het seizoen dat het snelst somberder wordt.

De snel opwarmende oceaan is een grote oorzaak voor beiden, het stuurt warmte in onze richting die boven het koudere land uitregent of dagenlange stratus veroorzaakt. Meteen ook de reden dat deze evolutie zich nog zal versterken naarmate de oceaan verder opwarmt. In het nieuwe klimaat zal de huidige winter zelfs nog beschouwd worden als een van de "betere" denk ik.
 
69973b7ec3a1b.png


Het wordt al redelijk zacht in de verwachtingen voor mid volgende week. Daarbij zou woensdag ook zonnig verlopen (met wat geluk). Dan kunnen we dus al van een vroege lentedag spreken.

Met een 17-18°C komen we in de buurt van datumrecords. Voor 25 februari staat dat op naam van 2019 met 18.8°C, ook 2021 had 18.1°C als maximumtemperatuur.
 
En dan de eerste week van maart gaan we naar 6°C; de week erop 12°C bewolkt en in week drie een paar dagen vorst.
Het zou me allerminst verbazen en van zoiets krijg ik het schijt.
Is graduele opwarming teveel gevraagd?
 
Terug
Bovenaan