De energietransitie: Toekomst van het energiesysteem

[Kas de Kalebas]

Nieuwe vertraging en miljarden meerkosten voor Britse kerncentrale

De Britse kerncentrale Hinkley Point C, een project dat 3,2 gigawatt (GW) elektriciteit moet opwekken, kost al bijna 54 miljard euro en zal pas in 2029 klaar zijn.

www.standaard.be

Dit is toch ook weer een compleet drama geworden. Al het positivisme over kernenergie staat toch in schril contrast met de realiteit ervan. Ik geloof nog wel in kernenergie in Europa, maar het zal niet van EDF en Framatome komen. Compleet disfunctionele bedrijven, lijkt me.

 

[k995]

Nieuwe vertraging en miljarden meerkosten voor Britse kerncentrale

De Britse kerncentrale Hinkley Point C, een project dat 3,2 gigawatt (GW) elektriciteit moet opwekken, kost al bijna 54 miljard euro en zal pas in 2029 klaar zijn.

www.standaard.be

Dit is toch ook weer een compleet drama geworden. Al het positivisme over kernenergie staat toch in schril contrast met de realiteit ervan. Ik geloof nog wel in kernenergie in Europa, maar het zal niet van EDF en Framatome komen. Compleet disfunctionele bedrijven, lijkt me.

Veel is de schuld van de politiek, in het VK is dat ook een compleet nieuw type van reactor dus logisch dat de kinderziektes en kosten daar naar zijn.

 

[nestorius]

Nieuwe vertraging en miljarden meerkosten voor Britse kerncentrale

De Britse kerncentrale Hinkley Point C, een project dat 3,2 gigawatt (GW) elektriciteit moet opwekken, kost al bijna 54 miljard euro en zal pas in 2029 klaar zijn.

www.standaard.be

Dit is toch ook weer een compleet drama geworden. Al het positivisme over kernenergie staat toch in schril contrast met de realiteit ervan. Ik geloof nog wel in kernenergie in Europa, maar het zal niet van EDF en Framatome komen. Compleet disfunctionele bedrijven, lijkt me.

Het grote probleem lijkt me dat men continue de veiligheidsvoorzieningen wil aanpassen aan de meest recente normen.

 

[Kas de Kalebas]

De kern van de zaak is wat ik hierboven zei: N-VA is altijd al voor kernenergie geweest en tegen de sluiting van de kerncentrales.
Ik heb het hier al eerder gezegd: er is al voor meer dan 30 miljard euro subsidies naar hernieuwbare energie gevloeid in al die tijd. Voor dat geld hadden we al drie kerncentrales kunnen neerplanten en dan zaten we nu met een overschot van elektriciteit en waren we klimaat-neutraal.

Ik verplaats de discussie even omdat die niet echt thuishoort bij de Vlaamse verkiezingen en omdat ik mijn eigen energietransitie-thread wil bumpen

Hinkley Point C in het VK, kost al meer dan 54 miljard. Dat is een grote reactor (evengroot als Doel 1+2+3+4), maar zelfs met 3GW aan productie zijn we nog láng niet klimaatneutraal, hoor.

Als 20% van onze totale energieconsumptie nu door nucleair voorzien wordt, zou dat met de bouw van een dergelijke reactor naar 30-35% gaan.
Bovendien zijn we nu al een netto-exporteur van elektriciteit.

 

[DaFreak]

Persoonlijk denk ik dat het nu te laat is. Zelfs al beslist de politiek morgen een nieuwe te bouwen. Die staat er niet voor 2030 en zelfs dat is heel optimistisch. Zoals alle mega projecten zou de bouw ervan serieus over tijd en budget gaan. Renewables blijven maar dalen in prijs dus de kostprijs van die kerncentrale ga je meer dan waarschijnlijk nooit terugverdienen deels omdat het ook niet rendabel gaat zijn om ze haar volledige levensduur open te houden.

Als je dan ziet naar de vooruitgang en toename in efficientie van renewables in alles van voltaics tot batterijen, denk bijvoorbeeld ook aan die laatste generatie windmolens die groter zijn dan de Eiffeltoren waarvan zo één 150 000 huizen van stroom kan voorzien. Dan zetten we denkik beter in op een diverse mix van renewables. Men zegt al lang dat fusie eraan komt (altijd 50 jaar weg, laatste decennia 30 jaar weg) maar er zijn echt veel tekenen dat het deze keer menens is. Heel veel bedrijven halen massas geld op (als in miljarden) omdat investeerders (gigantische namen met reputatie) in hun projecten geloven. Zo heeft Microsoft onlangs een contract afgesloten met Helion Energy voor het leveren van fusie stroom in 2028 en daar hangen boetes aan vast als ze over tijd zijn. De sector omvat momenteel meer dan 40 verschillende bedrijven die allemaal op zeer uiteenlopende wijze commerciele fusie proberen te realiseren. Dat de private sector er nu bovenopzit is echt wel teken dat er serieus wat aan het bewegen is.

Het lijkt mij interessanter om tijdelijk de gaten op te vullen met gas en die wegwerken met het boosten van renewables. In principe is fusie niet nodig maar als dat er in de nabije toekomst doorkomt gaan andere energie bronnen praktisch van vandaag op morgen obsolete worden. Beetje gek om nu nog zo'n zotte kosten te maken aan nieuwe fissie centrales peinzek.

Ik ben zeker niet tegen fissie en degene die europa heeft moeten van mij ook zeker niet dicht maar nu nog nieuwe bouwen lijkt me niet zo'n goed idee.

 

[Exorikos]

Ik verplaats de discussie even omdat die niet echt thuishoort bij de Vlaamse verkiezingen en omdat ik mijn eigen energietransitie-thread wil bumpen

Hinkley Point C in het VK, kost al meer dan 54 miljard. Dat is een grote reactor (evengroot als Doel 1+2+3+4), maar zelfs met 3GW aan productie zijn we nog láng niet klimaatneutraal, hoor.

Als 20% van onze totale energieconsumptie nu door nucleair voorzien wordt, zou dat met de bouw van een dergelijke reactor naar 30-35% gaan.
Bovendien zijn we nu al een netto-exporteur van elektriciteit.

Het gaat niet om netto-exporteur te zijn. Het gaat erom dat er elektrische energie moet zijn op de momenten dat het verbruikt wordt en te veel is ook niet goed. Energie-opslag is vandaag en het komende decenium minimaal. Dit vereist een diversificatie van je energienetwerk en is de reden bij uitstek waarom zelfs gascentrales nog zullen blijven nodig zijn.

De reden waarom grote IT-spelers naar stabiele energievoorziening als nucleair kijken is omdat ze grote datacenters hebben en de AI-hype natuurlijk van energie moet voorzien worden. Dat is een fundamenteel ander soort energievraag als de consument of andere industrie die niet 24/7 draait.

 

[Kas de Kalebas]

Het gaat niet om netto-exporteur te zijn. Het gaat erom dat er elektrische energie moet zijn op de momenten dat het verbruikt wordt en te veel is ook niet goed. Energie-opslag is vandaag en het komende decenium minimaal. Dit vereist een diversificatie van je energienetwerk en is de reden bij uitstek waarom zelfs gascentrales nog zullen blijven nodig zijn.

SomeDude verbeterde me in een pm door te zeggen dat we in 2023 weldegelijk energie-importeur waren. (ik zat nog met de cijfers van 2022 in mijn hoofd).

Gascentrales zullen een tekort aan opslag inderdaad lange tijd moeten opvullen, al is daar een belangrijke kanttekening bij te maken:
1) Voor dagelijkse pieken zijn batterijbanken nu vaak al rendabeler, zie ook de exponentiele groei van grid storage. Het gas dat hiervoor gebruikt wordt gaat er als eerste uit.
2) Voor variatie in vraag en productie over de seizoenen heen is weinig opslag nodig: Omdat het in de winter harder waait, wordt het gebrek aan zon mooi gecompenseerd. Zolang we erover waken dat onze windcapaciteit in verhouding goed blijft groeien tov zonne-energie.

3) Voor periodes met toevallig weinig wind of zin gebruiken we interconnecties naar andere landen. Door de wet van de grote aantallen worden de uitschieters daardoor afgevlakt.
4) Voor de periodes waar er in heel Europa weinig wind of zon is hebben we opslag nodig, maar dat zal geen batterij-opslag zijn. Deze opslag wordt gekenmerkt door het feit dat we ze op zich weinig nodig hebben maar wel langdurig moeten kunnen opslaan. Dat zorgt ervoor dat de prijs per energie-eenheid minder uitmaakt, maar de prijs om te slaan wel. Dat zorgt ervoor dat energievormen met lage energie-effficientie maar stabiele opslagcapaciteit veel rendabeler zijn dan batterijen. Denk bvb aan waterstof, ammonium, biogas. Voor deze categorie zullen we wsl nog tot 2050 als laatste aardgas blijven gebruiken.

De AI-hype (als het al een hype is, volgens mij zal de groei wel wat afvlakken maar weg gaat het niet meer) zal de wereldwijde energievraag omhoog duwen, al vraag ik me af of dat ook in België het geval hoeft te zijn. AI-rekencapaciteit lijkt me een zeer globaal verhandeld goed te zijn. Je kunt in België makkelijk rekencapaciteit kopen uit datacenters in subtropische streken waar zonne-energie quasi gratis is. Wat voor zin of economische meerwaarde heeft het voor ons om het hier vol datacenters te zetten? Europa is bij uitstek een energie-arme regio. Ik heb natuurlijk zelf geen berekeningen gemaakt, maar ik denk dat kernenergie nog een zéér lange weg te gaan heeft om prijscompetitief te zijn met hernieuwbare energie in de streken waar die het meest beschikbaar is. Daarnaast is er ook de vraag of de energie uit datacenters niet gewoon hergebruikt kan worden voor andere doeleinden. Alle energie voor datacenters wordt immers voor quasi 100% omgezet in warmte, dus kan je een datacenter beschouwen als een elektrische kachel die kan worden aangesloten op warmtenetten, zwembaden, industrie...

 

[Dbcc]

De AI-hype (als het al een hype is, volgens mij zal de groei wel wat afvlakken maar weg gaat het niet meer) zal de wereldwijde energievraag omhoog duwen, al vraag ik me af of dat ook in België het geval hoeft te zijn. AI-rekencapaciteit lijkt me een zeer globaal verhandeld goed te zijn. Je kunt in België makkelijk rekencapaciteit kopen uit datacenters in subtropische streken waar zonne-energie quasi gratis is. Wat voor zin of economische meerwaarde heeft het voor ons om het hier vol datacenters te zetten? Europa is bij uitstek een energie-arme regio.

Privacy , gegevens bescherming, data soevereiniteit, latency , ...
Voor veel organisaties is dat al meteen DE reden om data in (europa) te zetten ipv middenin de woestijn.
Ik zie enkel de stroomconsumptie die AI (en de ondersteunde servers) nodig heeft stijgen de komende jaren wanneer real-life toepassingen meer en meer hun intrede vinden.

Daarnaast is er ook de vraag of de energie uit datacenters niet gewoon hergebruikt kan worden voor andere doeleinden. Alle energie voor datacenters wordt immers voor quasi 100% omgezet in warmte, dus kan je een datacenter beschouwen als een elektrische kachel die kan worden aangesloten op warmtenetten, zwembaden, industrie...

Dat wordt vandaag al gedaan (waar mogelijk) in de grotere datacenters.

 

[parabellum]

2) Voor variatie in vraag en productie over de seizoenen heen is weinig opslag nodig: Omdat het in de winter harder waait, wordt het gebrek aan zon mooi gecompenseerd. Zolang we erover waken dat onze windcapaciteit in verhouding goed blijft groeien tov zonne-energie.

En wat dan met elektrificatie van heating? Als je stookolie en aardgas wil uitfaseren (zoals nu het plan is) dan klopt die balans niet meer.

Ik heb natuurlijk zelf geen berekeningen gemaakt, maar ik denk dat kernenergie nog een zéér lange weg te gaan heeft om prijscompetitief te zijn met hernieuwbare energie in de streken waar die het meest beschikbaar is.

Daar zit ook wat een paradox natuurlijk. Wij Belgen leggen onze daken vol met zonnepanelen maar eigenlijk zijn onze contreien gewoon suboptimaal voor solar.
Leg hetzelfde zonnepaneel in de Egyptische woestijn en de opbrengst gaat maal twee: https://globalsolaratlas.info

 

[Kas de Kalebas]

En wat dan met elektrificatie van heating? Als je stookolie en aardgas wil uitfaseren (zoals nu het plan is) dan klopt die balans niet meer.



Daar zit ook wat een paradox natuurlijk. Wij Belgen leggen onze daken vol met zonnepanelen maar eigenlijk zijn onze contreien gewoon suboptimaal voor solar.
Leg hetzelfde zonnepaneel in de Egyptische woestijn en de opbrengst gaat maal twee: https://globalsolaratlas.info

Electrificatie verwarming -> Dan bouw je extra wind uit zodat de productiepiek in de winter ligt.
Paradox -> Is dat een paradox, of gewoon een extra nadruk op hoe belachelijk goedkoop zonnepanelen zijn dat je zelfs in onze streek al zot moet zijn er geen te leggen?
In de woestijn leggen is niet zo simpel omdat het zand nogal snel de zonnepanelen bedekt. En die periodiek gaan afspoelen met schoon water is nogal lastig als water enorm schaars is.
De kostprijs is dus niet alleen de zonnepanelen, maar ook de ontziltingsinstallaties voor het kuisen, de HVDC kabels om de stroom naar Europa te voeren, en het nadeel dat we weeral afhankelijk zijn van niet-Europese regimes. Door de grote hitte zou het rendement van fotovoltaische panelen ook achteruit gaan waardoor we wsl (weer met water) moeten koelen, en andere vormen van solar zijn een pak duurder.
Als je alles bij elkaar zet is het in de praktijk nog nooit de meest voor de hand liggende optie geweest.

 

[phate_13]

Op de vraag 'Waar moeten zonnepanelen liggen?' lijkt mij het beste antwoord (heel simplistisch) thans nog altijd te zijn 'Ongeveer overal'. Met een goede spreiding over de Europese landen hebben we met het geïntegreerde net een veel stabielere opwekking van stroom dan wanneer dit enkel in de 'meest optimale' locaties ligt.

Ook op microniveau komen we nu toch ook wat terug van 'alles op het zuiden'. Puur qua volume is dit inderdaad het interessantste, maar voor het gebruikspatroon van de meeste mensen is Oost/West beter.

 

[Reverz]

Daar zit ook wat een paradox natuurlijk. Wij Belgen leggen onze daken vol met zonnepanelen maar eigenlijk zijn onze contreien gewoon suboptimaal voor solar.
Leg hetzelfde zonnepaneel in de Egyptische woestijn en de opbrengst gaat maal twee: https://globalsolaratlas.info

Het probleem met dat statement is dat het mij allemaal nogal kort door de bocht lijkt. Je mag, naar mijn mening, de bruto output van 1 zonnepaneel in België niet zomaar vergelijken met datzelfde paneel in (Noord-)Afrika. Je moet imo vooral vergelijken wat er netto overblijft aan de verbruiker. Elektriciteit vervoeren is enorm in-efficient en zorgen voor grote verliezen.

De verbruiker verplaatst zich niet... met 5 panelen van 400W op mijn dak zet ik mijn vuur van 2000W op (enfin, de verliezen blijven zéér beperkt). Leg diezelfde 5 panelen in Egyte in de woestijn en je gaat belange geen 2000W meer hebben tegen dat die stroom ooit bij u thuis geraakt. Ze mogen dus nog 2 keer zoveel energie opwekken in Egypte, dat is geen zuivere beschikbaar vermogen x2 in praktijk.

Ik heb een aantal weken terug toevallig ook wat filmpjes zitten kijken over Solar in de woestijn en transport naar Europa omdat ik dat op zich wel interessante materie vind maar dat is technisch allemaal nog niet zo evident en kost sowieso handen vol geld EN je wordt afhankelijk van een hoop andere landen voor je bevoorrading... hoe meer je lokaal kan produceren hoe beter tbh.

Voor elektriciteit geld eigenlijk altijd altijd: hoe dichter productie en verbruiker bij elkaar zitten hoe beter.

 

[Renegadexxripxx]

Tegen 2050 hebben we tussen de 245 en de 325 Twh (https://futech.be/elia-ziet-vraag-naar-elektriciteit-in-belgie-groeien-tot-maximaal-325-terawatuur/) aan elektriciteit nodig. Rekening houdende met het feit dat we voorlopig leken van plan te zijn om ook te gaan verwarmen en het vervoer te doen op basis van elektriciteit.

De hernieuwbare energie in Twh die we in België zelf kunnen genereren op basis van potentie is :

33Twh + 20.3Twh + 99.3Twh == 152,6

Hoeveel hernieuwbare elektriciteit kan er opgewekt worden binnen België? (Dynamische Energieatlas) | EnergyVille

energyville.be

Stel nog dat we vernieuwingen hebben die dat brengen naar 200Twh (aanname), dan komen we nog altijd energie te kort. En vanuit het principe dat energie kritiek is voor onze maatschappij heb ik dan ook liever te veel energie dan te weinig (kunnen we dan nog altijd uitvoeren naar de bruinkoolcentrales van Duitsland). Zelfs als we 30% van onze energiegeneratie uit hernieuwbare energie via kerncentrales zouden creëren dan spreken we over 260Twh die we in totaliteit genereren wat nog altijd te weinig voor het worst case scenario gaat zijn.

Ik zie dan ook niet echt een probleem met eerst en vooral een verlenging van de bestaande installatie. Gewoon al om diversificatieve redenen.

Daarnaast is het niet noodzakelijk een slecht idee. https://energyville.be/blogs/een-kl...50-welke-rol-kan-nucleaire-verlenging-spelen/ zeker wanneer we het onder de 65€/Mwh kunnen krijgen.
Dat de adaptatie van windenergie dan wat trager gaat, dat kan zijn, maar bijsturen kunnen we altijd en het is nu ook niet alsof opslaginstallaties ook niets kosten. Hell het kan mogelijks goedkoper zijn om in plaats van extra opslag gewoon extra productiecapaciteit te voorzien die je niet activeert als ze niet nodig is. Waarna we vb 10 - 20 jaar later pas geld steken in nieuwere opslagsystemen.

Voor de rest stellen we dan tegelijkertijd ook weer de bergingskosten uit wat nadelig of voordelig kan zijn. Maar des te verder dat we dat in de toekomst kunnen duwen (beveiligingskosten vallen op een bepaald moment terug op de overheid ipv de exploitant) des te groter is de kans dat we via technologie er nog iets nuttigs mee kunnen doen of betere oplossingen ontwikkelen dan degene die we nu gebruiken.

 

[BigBear]

SomeDude verbeterde me in een pm door te zeggen dat we in 2023 weldegelijk energie-importeur waren. (ik zat nog met de cijfers van 2022 in mijn hoofd).

4) Voor de periodes waar er in heel Europa weinig wind of zon is hebben we opslag nodig, maar dat zal geen batterij-opslag zijn. Deze opslag wordt gekenmerkt door het feit dat we ze op zich weinig nodig hebben maar wel langdurig moeten kunnen opslaan. Dat zorgt ervoor dat de prijs per energie-eenheid minder uitmaakt, maar de prijs om te slaan wel. Dat zorgt ervoor dat energievormen met lage energie-effficientie maar stabiele opslagcapaciteit veel rendabeler zijn dan batterijen. Denk bvb aan waterstof, ammonium, biogas. Voor deze categorie zullen we wsl nog tot 2050 als laatste aardgas blijven gebruiken.

De AI-hype (als het al een hype is, volgens mij zal de groei wel wat afvlakken maar weg gaat het niet meer) zal de wereldwijde energievraag omhoog duwen, al vraag ik me af of dat ook in België het geval hoeft te zijn. AI-rekencapaciteit lijkt me een zeer globaal verhandeld goed te zijn. Je kunt in België makkelijk rekencapaciteit kopen uit datacenters in subtropische streken waar zonne-energie quasi gratis is. Wat voor zin of economische meerwaarde heeft het voor ons om het hier vol datacenters te zetten? Europa is bij uitstek een energie-arme regio. Ik heb natuurlijk zelf geen berekeningen gemaakt, maar ik denk dat kernenergie nog een zéér lange weg te gaan heeft om prijscompetitief te zijn met hernieuwbare energie in de streken waar die het meest beschikbaar is. Daarnaast is er ook de vraag of de energie uit datacenters niet gewoon hergebruikt kan worden voor andere doeleinden. Alle energie voor datacenters wordt immers voor quasi 100% omgezet in warmte, dus kan je een datacenter beschouwen als een elektrische kachel die kan worden aangesloten op warmtenetten, zwembaden, industrie...

Je bent in het algemeen te optimistisch over hernieuwbare energie, maar ik heb niet de gewoonte om me mee te laten drijven in oeverloze discussies. Dat ga ik nu dus ook niet doen, maar ik wil enkele zaken waar je de bal mis slaat toch even aanhalen.
1) België was in 2023 dus inderdaad al een netto importeur van elektriciteit. Dat ondanks de goede opbrengsten van zonne-energie dat jaar, en ondanks onze kernreactoren. Je kan je dan toch een beeld vormen wat er de komende jaren gaat gebeuren, wanneer onze wagenpark (massaal?) geelektrificieerd gaat worden, wanneer we allemaal onze huizen met elektriciteit moeten verwarmen... Stel je dan nog eens voor dat de kernreactoren zouden sluiten in 2025? Dan ga je sowieso elektriciteit te kort komen, daar hoef ik hopelijk geen plaatje bij te maken (en dat hebben zelfs de Groenen moeten inzien).
2) Stel nu nog dat we een groot stuk van onze elektriciteit uit wind- en zonneenergie weten te halen. Dan nog hebben we (zoals je zelf terecht aanhaalt) productie nodig voor de momenten zónder wind- en zonneenergie (Dunkelflautes). Helaas verbruiken we het meeste elektriciteit op momenten dat er geen zonnenergie is ('s avonds in de winter). Gewoon die backupcapaciteit al voorzien, zonder ze te gebruiken, kost héél veel geld. Die schaduwkost van hernieuwbare energie wordt heel graag vergeten, maar die is er dus wel, en die is enorm.
Als je dan bekijkt dat onze kerncentrales in datzelfde jaar 2023 één miljard euro aan nucleaire rente hebben opgebracht....
3) Je kan datacenters niet zomaar plaatsen waar je wil. Datacenters worden typisch daar gezet waar
* er netwerkcapaciteit beschikbaar is (internet backbone)
* er een betrouwbare elektriciteitsnetwerk is
* er expertise en hooggeschoold personeel beschikbaar is
De beschikbaarheid van hernieuwbare energie is dus maar één factor in het plaatje.

 

[Kas de Kalebas]

Je bent in het algemeen te optimistisch over hernieuwbare energie, maar ik heb niet de gewoonte om me mee te laten drijven in oeverloze discussies. Dat ga ik nu dus ook niet doen, maar ik wil enkele zaken waar je de bal mis slaat toch even aanhalen.

"Ik ga niet meediscussieren, ik ga je gewoon even wijzen op je fouten" en vervolgens compleet naast het punt praten
Is mijn post een pleidooi anti kernenergie? Neen.
Is mijn post een pleidooi tegen het openhouden van kerncentrales? Neen.
Is mijn post een pleidooi voor een utopisch geloof dat we zonder enige uitdagingen een groene toekomst tegenaan gaan? Neen.
Wat jij ziet zijn argumenten die het probleem van langdurige opslag bij hernieuwbare energiebronnen relativeren. Heeft niks te maken met 2025 of de specifieke uitdagingen in België.
Het is vermoeiend om iets te schrijven over hernieuwbare energie en vervolgens gewoon weer dezelfde politieke praatpuntjes te moeten aanhoren, alsof iedereen die enthousiast over hernieuwbare energie schrijft automatisch ook de volledige agenda van de partij Groen deelt.
Ik doe uit de doeken waar de uitdagingen voor langdurige opslag zitten, en jij komt gewoon af met het standaard praatpuntje dat de 'kosten voor opslag graag vergeten worden', en dan doe je nog alsof je mij hier aan het corrigeren bent... Ahja, kost het veel om opslag te voorzien? Hoeveel? Héél veel? Bedankt voor de meerwaarde in de discussie zeg.

 

[parabellum]

Electrificatie verwarming -> Dan bouw je extra wind uit zodat de productiepiek in de winter ligt.

Dat is toch gewoon een heel simplistische voorstelling, niet? Beetje zoals honger in de wereld uitroeien door meer eten te kweken.

De piek in energievraag die momenteel gedekt wordt door fossiele energie (stookolie + aardgas) is enorm. Om dat op te vangen met non-flexible renewables en eventueel storage moet je gigantisch gaan overdimensioneren, wat dan weer dodelijk is voor de kostprijs.
En staat nog los van de vraag waar je al die windmolens zou zetten. En dat staat dan op zich weer los van de vraag of de politiek daar klaar voor is (iemand die wil opzoeken hoeveel windmolens Demir de laatste tijd nog vergund heeft? Voor een minister van een partij die beweert investeringszekerheid hoog in het vaandel te dragen, niet zo heel veel, want je zou wel eens een actiegroep tegen de borst kunnen stoten zo net voor de verkiezingen).
Als je flexible renewables hebt zoals in de Nordics is het natuurlijk een ander verhaal. Maar veel extra hydro gaan we hier in België niet kunnen realiseren.

En interconnectiviteit is leuk, maar kost ook handenvol geld. Bovendien is het niet de heilige graal, want uiteindelijk schiet elk land in een protectionistische reflex wanneer het over energie gaat. Zie ook: de restricties op Franse exportcapaciteit, de lage Franse elektriciteitsprijs, en de vragen die de buurlanden zich daarbij stellen. Of België die de aansluiting bij Picasso uitstelt.
Wat optimaal is voor een groter Europees grid gaat niet altijd samenvallen met wat optimaal is voor een lidstaat apart, en dat gaat altijd wrijving geven.

Paradox -> Is dat een paradox, of gewoon een extra nadruk op hoe belachelijk goedkoop zonnepanelen zijn dat je zelfs in onze streek al zot moet zijn er geen te leggen?

Tis vooral een paradox omdat zonnepanelen produceren ook grondstoffen vergt, en je uiteindelijk de gelimiteerde beschikbare grondstoffen zo efficient mogelijk wil ingeschakeld zien.



Let op, zoals ik al zo vaak heb gezegd, ik zie geen toekomst voor nieuwe kerncentrales. Liefst had ik nog wat meer van de bestaande verlengd zien worden, dat wel. En renewables zijn de toekomst. Maar evenzeer gaat gas nog héél lang deel van die toekomst zijn. Nog minstens tot ik op pensioen ga, ik heb geen schrik voor m'n job.

 

[Kas de Kalebas]

De piek in energievraag die momenteel gedekt wordt door fossiele energie (stookolie + aardgas) is enorm. Om dat op te vangen met non-flexible renewables en eventueel storage moet je gigantisch gaan overdimensioneren, wat dan weer dodelijk is voor de kostprijs.
En staat nog los van de vraag waar je al die windmolens zou zetten. En dat staat dan op zich weer los van de vraag of de politiek daar klaar voor is (iemand die wil opzoeken hoeveel windmolens Demir de laatste tijd nog vergund heeft? Voor een minister van een partij die beweert investeringszekerheid hoog in het vaandel te dragen, niet zo heel veel, want je zou wel eens een actiegroep tegen de borst kunnen stoten zo net voor de verkiezingen).
Als je flexible renewables hebt zoals in de Nordics is het natuurlijk een ander verhaal. Maar veel extra hydro gaan we hier in België niet kunnen realiseren.

Ja, maar als je het over de totale energievraag hebt is dat een ander vraagstuk natuurlijk. Mijn post ging over het gas dat nodig is om de intermittency van hernieuwbaar op te lossen, niet over het verschil tussen wat hernieuwbaar vandaag oplevert en wat de vraag is.

Sowieso zullen we in België ook na 2050 nog energie moeten gaan importeren: of het nu in de vorm van elektriciteit via kabels is, ammoniak uit Oman, of uraniumstaven uit Australie. Welke strategisch/financieel het meest interessant is een leuke discussie op zich, daar sta ik redelijk agnostisch tegenover.

Tis vooral een paradox omdat zonnepanelen produceren ook grondstoffen vergt, en je uiteindelijk de gelimiteerde beschikbare grondstoffen zo efficient mogelijk wil ingeschakeld zien.

Voor zover ik het begrijp zijn de grondstoffen voor PV-panelen niet zo gelimiteerd. Vooral aluminium, silicium, en een klein beetje zilver. Ook minieme hoeveelheden van iets zeldzamere materialen in de semiconductors zelf, maar niks uit de rare earth mineral-categorie.

 

[rubenvb]

Ja, maar als je het over de totale energievraag hebt is dat een ander vraagstuk natuurlijk. Mijn post ging over het gas dat nodig is om de intermittency van hernieuwbaar op te lossen, niet over het verschil tussen wat hernieuwbaar vandaag oplevert en wat de vraag is.

Sowieso zullen we in België ook na 2050 nog energie moeten gaan importeren: of het nu in de vorm van elektriciteit via kabels is, ammoniak uit Oman, of uraniumstaven uit Australie. Welke strategisch/financieel het meest interessant is een leuke discussie op zich, daar sta ik redelijk agnostisch tegenover.

Voor zover ik het begrijp zijn de grondstoffen voor PV-panelen niet zo gelimiteerd. Vooral aluminium, silicium, en een klein beetje zilver. Ook minieme hoeveelheden van iets zeldzamere materialen in de semiconductors zelf, maar niks uit de rare earth mineral-categorie.

Die halfgeleiders worden wel gedoteerd met zeldzame metalen zoals indium, germanium en dergelijke. Zonder deze metalen geen (nuttige) band gap en dus geen foton->elektrische stroom/spanning van je zonnepaneel. Deze vallen onder de zeldzame metalen, die in kleine hoeveelheden worden geproduceerd:

Rare metals in the photovoltaic industry — RatedPower

What role do rare earths and minor metals play in the clean energy industry? What are the alternatives emerging for solar photovoltaic technologies? Read on to find out.

ratedpower.com

Daarnaast heb je natuurlijk je klassieke rare earth metals die in de sterke permanente magneten in bvb windturbines zitten.
Dus ja, hernieuwbare energie maakt toch ook wel gebruik van wat aardse supplies om tot stand te komen.

Zijn er eigenlijk recente cradle-to-cradle onderzoeken naar de duurzaamheid van bvb zonnepanelen of windturbines? Laatste wat ik daar van een ingenieur op leeftijd van hoorde was dat dat allemaal vrij hard tegenviel tov de lifetime energy production.

 

[Kas de Kalebas]

Die halfgeleiders worden wel gedoteerd met zeldzame metalen zoals indium, germanium en dergelijke. Zonder deze metalen geen (nuttige) band gap en dus geen foton->elektrische stroom/spanning van je zonnepaneel. Deze vallen onder de zeldzame metalen, die in kleine hoeveelheden worden geproduceerd:

Rare metals in the photovoltaic industry — RatedPower

What role do rare earths and minor metals play in the clean energy industry? What are the alternatives emerging for solar photovoltaic technologies? Read on to find out.

ratedpower.com

Daarnaast heb je natuurlijk je klassieke rare earth metals die in de sterke permanente magneten in bvb windturbines zitten.
Dus ja, hernieuwbare energie maakt toch ook wel gebruik van wat aardse supplies om tot stand te komen.

Ja, maar om dat te relativeren: je hebt slechts 3 gram indium nodig per m2 paneel, da's niet echt een probleem op dezelfde schaal als neodymium dat is bij windturbines. Ik heb vaak de indruk dat mensen 'hernieuwbare energie' soms op een hoop gooien en moeilijk het onderscheid kunnen maken dat verschillende technologieën verschillende voordelen en nadelen hebben.

Zijn er eigenlijk recente cradle-to-cradle onderzoeken naar de duurzaamheid van bvb zonnepanelen of windturbines? Laatste wat ik daar van een ingenieur op leeftijd van hoorde was dat dat allemaal vrij hard tegenviel tov de lifetime energy production.

Dat wat tegenvalt? 'Duurzaamheid' is nogal een vaag woord, he. Er wordt veel nonsens gespuid over het idee dat zonnepanelen gerecycleerd moeten worden, maar dat valt allemaal behoorlijk mee. Arstechnica heeft er nog pas een artikel over geschreven.
Als het over de energie zelf gaat, herinner ik me dat vroeger veel domme praat werd verkocht over het idee dat 'een zonnepaneel meer energie kostte om te maken dan het opbrengt'. Maar daar bestaat een metric voor: De 'energy return on investment' (EROI). Die geeft de ratio van geïnvesteerde energie tot geproduceerde energie.
Die zal natuurlijk verschillen per type cel, plaats van productie, en plaats van montage. Wikipedia geeft een range van 8.7 tot 34.2, met cijfers uit 2015.
In elk geval, 'ingenieur op leeftijd' doet bij mij al een alarmbel rinkelen. Ik heb het op dit forum al gezegd, niks dat de waarheid zoveel geweld aandoet als een ingenieur met een bierkaartje die eens iets wil uitrekenen. Meestal ook in een sector waar ze helemaal niet in gewerkt hebben.

 

[Kas de Kalebas]

Een van de voornaamste energie-experten in de UK levert een vernietigende lezing over waterstof:

Behoorlijke aanrader.