Archief - Religie topic

Het archief is een bevroren moment uit een vorige versie van dit forum, met andere regels en andere bazen. Deze posts weerspiegelen op geen enkele manier onze huidige ideeën, waarden of wereldbeelden en zijn op sommige plaatsen gecensureerd wegens ontoelaatbaar. Veel zijn in een andere tijdsgeest gemaakt, al dan niet ironisch - zoals in het ironische subforum Off-Topic - en zouden op dit moment niet meer gepost (mogen) worden. Toch bieden we dit archief nog graag aan als informatiedatabank en naslagwerk. Lees er hier meer over of start een gesprek met anderen.

Bent u gelovig?


  • Totaal aantal stemmers
    377
  • Opiniepeiling gesloten.

Ketelbuik

Legacy Member
Niet mee eens. Religies delen enkele universele waarden zoals barmhartigheid, nederigheid en matigheid. Jammer dat de Kerk na de val van Rome en eigenlijk tot het Ancien Regime en nu zelfs heeft blijven vasthouden aan dogma's en het christendom volledig misbruikt heeft. God save us from religion.

Tweak37

Legacy Member
insomnia zei:
Daarmee beweren ze net iets over hun subjectieve indruk van die objectieve werkelijkheid. Dat is denk ik net het cruciale punt hier. Die subjectieve indruk van de objectieve werkelijkheid is hun waarheid. En ja dat zal dan ook wel mijn invulling van dat waarheidsbegrip zijn.

Maar waarom wil je dat per se waarheid noemen? Wat is het waarheidsgehalte van die indruk?

Neem iemand (Jos) die ervaart dat de wereld is opgebouwd uit minuscule spinnetjes. Stel bovendien dat de wereld niet is opgebouwd uit miniscule spinnetjes (i.e. een ware propositie over de objectieve wereld, die niet noodzakelijk kenbaar moet zijn).
Dan is het:
- (objectief) waar dat Jos de wereld ervaart bestaande uit spinnetjes.
- (objectief) vals dat de wereld bestaat uit spinnetjes

en volgens jou:
- (subjectief) waar dat de wereld bestaat uit spinnetjes (voor Jos)

Persoonlijk vind ik het verwarrend en zelfs onverantwoord om waar in die laatste betekenis te gebruiken, met name omdat het suggereert dat de eerste twee stellingen niet opgaan, maar wel een beroep doet op de autoriteit van dat woord die het te danken heeft aan de eerste, gebruikelijke betekenis. Waarheid is nu eenmaal een begrip dat dient om los te komen van de incommensurabiliteit van individuele ervaringen. En dat blijft mijn punt: mensen doen uitspraken over de objectieve wereld (weliswaar gebaseerd op hun eigen subjectieve ervaring van die wereld). We proberen iets te weten te komen over die objectieve wereld via wetenschap en andere kennisdomeinen. En waarheid is een predikaat dat uitdrukt of we daar in slagen.

insomnia

Legacy Member
Tweak37 zei:
Maar waarom wil je dat per se waarheid noemen? Wat is het waarheidsgehalte van die indruk?

Omdat ik niet geloof in een absolute waarheid. Jij haalt waarheid en werkelijkheid door elkaar, net omdat uw ervaring van de waarheid vasthangt aan de overeenkomst van een propositie met de objectieve werkelijkheid. Hieruit volgt dan ook dit:

Waarheid is nu eenmaal een begrip dat dient om los te komen van de incommensurabiliteit van individuele ervaringen.

En daar ga ik dus ook gewoon niet mee akkoord. Voor u heeft het begrip waarheid geen waarde meer wanneer het los wordt gekoppeld van het objectieve omdat dit net uw visie op waarheid is. En dat is ook maar een visie, die denk ik redelijk aanleunt bij het positivisme.

Swindels

Legacy Member
Er bestaat niet zoiets als subjectieve waarheid... Net omdat het subjectief is he.

Tweak37

Legacy Member
insomnia zei:
Omdat ik niet geloof in een absolute waarheid.

Spijtig. Geloof je in het bestaan van een objectieve werkelijkheid?

insomnia zei:
Jij haalt waarheid en werkelijkheid door elkaar, net omdat uw ervaring van de waarheid vasthangt aan de overeenkomst van een propositie met de objectieve werkelijkheid.

Ik heb een zeer helder en strikt onderscheid tussen waarheid en werkelijkheid voor ogen: de werkelijkheid is de verzameling van standen van zaken die het geval zijn. Waarheid is een eigenschap van proposities over die werkelijkheid. Ik "ervaar" overigens geen eigenschappen van proposities.
Jij bent het trouwens die waarheid en kennen door elkaar haalt: onze toegang tot de werkelijkheid is altijd subjectief (d.w.z. we kunnen de werkelijkheid niet ongemedieerd kennen) en dus bestaat er geen absolute waarheid. Maar die vlieger gaat niet op.

insomnia zei:
En daar ga ik dus ook gewoon niet mee akkoord. Voor u heeft het begrip waarheid geen waarde meer wanneer het los wordt gekoppeld van het objectieve omdat dit net uw visie op waarheid is. En dat is ook maar een visie, die denk ik redelijk aanleunt bij het positivisme.

En kun je me dan eens uitleggen wat die waarde van jouw begrip van waarheid dan wel mag zijn? En ja het is mijn visie op waarheid, maar ik denk dat ze de juiste is. Niet omdat het mijn visie is (vreemde circulaire bewering die je daar maakt), maar omdat ik er goede argumenten voor heb.
Met positivisme heeft dat niets te maken, daarmee haal je opnieuw waarheid en kennen/wetenschap door elkaar.

insomnia

Legacy Member
Tweak37 zei:
Spijtig. Geloof je in het bestaan van een objectieve werkelijkheid?

Ja.

de werkelijkheid is de verzameling van standen van zaken die het geval zijn.

Akkoord.

Waarheid is een eigenschap van proposities over die werkelijkheid. Ik "ervaar" overigens geen eigenschappen van proposities.

Je zegt echter zelf dat uw toegang tot de werkelijkheid gemedieerd is. Dan ervaar je misschien geen eigenschappen(?) maar zeker wel de proposities. En dan zijn eigenschappen dus conclusies die je uit uw ervaring van die proposities trekt. Maw waarheid hangt vast aan uw subjectiviteit. En daaruit volgt dus ook dat deze vlieger wel op gaat:

onze toegang tot de werkelijkheid is altijd subjectief (d.w.z. we kunnen de werkelijkheid niet ongemedieerd kennen) en dus bestaat er geen absolute waarheid. Maar die vlieger gaat niet op.

Anders kan je gewoon nooit iets zeggen over waarheid. Ofwel is het subjectief, ofwel is het een leeg begrip.

En kun je me dan eens uitleggen wat die waarde van jouw begrip van waarheid dan wel mag zijn?

Dezelfde waarde die altijd aan dat woord gehangen wordt. Enkel heb ik hier geen universele beweringen nodig. Mijn begrip van de waarheid is voor mezelf waardevol zonder dat daar iemand anders moet mee akkoord gaan.

En ja het is mijn visie op waarheid, maar ik denk dat ze de juiste is. Niet omdat het mijn visie is (vreemde circulaire bewering die je daar maakt), maar omdat ik er goede argumenten voor heb.

En dat zegt toch iedereen? Ik denk dat we gewoon gaan moeten besluiten dat we hier een andere visie op hebben.

Tweak37

Legacy Member
insomnia zei:
Je zegt echter zelf dat uw toegang tot de werkelijkheid gemedieerd is. Dan ervaar je misschien geen eigenschappen(?) maar zeker wel de proposities. En dan zijn eigenschappen dus conclusies die je uit uw ervaring van die proposities trekt. Maw waarheid hangt vast aan uw subjectiviteit. En daaruit volgt dus ook dat deze vlieger wel op gaat:

Nee, proposities hebben eigenschappen los van mijn (subjectieve) ervaringen. Of ik achter die eigenschap kan komen is een vraag voor de epistemologie. Maar dat die eigenschap er is, dat een propositie waar of vals is, dat staat los van mij. De eigenschap "waar" van een propositie is een stand van zaken uit de objectieve wereld waar jij toch ook in gelooft.


insomnia zei:
Anders kan je gewoon nooit iets zeggen over waarheid. Ofwel is het subjectief, ofwel is het een leeg begrip.

Opnieuw, de vraag of wij toegang hebben tot de waarheid, of we zeker kunnen zijn van de waarheid van een propositie, etc., is een vraag voor de kenleer. Maar zelfs als dat totaal niet het geval zou zijn, dan maakt dat waarheid nog geen leeg begrip. Waarheid kan dan nog steeds als een ideaal worden beschouwd waar we naar kunnen streven. En hoewel ik akkoord ga dat de objectieve werkelijkheid niet volkomen kenbaar is, zijn er overdonderend veel aanwijzingen dat we ze wel kunnen benaderen. Maar goed, dat is een andere discussie.


insomnia zei:
Dezelfde waarde die altijd aan dat woord gehangen wordt. Enkel heb ik hier geen universele beweringen nodig. Mijn begrip van de waarheid is voor mezelf waardevol zonder dat daar iemand anders moet mee akkoord gaan.

Ok, iemand ervaart zwarte mensen als minderwaardig. In jouw opzicht is het dus zijn waarheid (d.w.z. het is in overeenstemming met zijn ervaring) dat zwarte mensen minderwaardig zijn. Ik zie niet in welke waarde het woord waarheid hier heeft, behalve dan dat het ten onrechte legitimiteit verleent aan een onware propositie, en dus dat het voor verwarring zorgt met de objectieve, gebruikelijke interpretatie van waarheid, waarbij "zwarte mensen zijn minderwaardig" voor iedereen onwaar is.


insomnia zei:
Ik denk dat we gewoon gaan moeten besluiten dat we hier een andere visie op hebben.

Dat heb ik nog nooit een bevredigende uitkomst van een discussie gevonden. :p

DaFreak

Legacy Member
Woot, this tickles my fancy. ^^

insomnia zei:
Dat geloof in een bepaalde utopie waar naartoe geëvolueerd moet worden, komt van dezelfde oorsprong als een geloof in god. Hegel's geloof in vooruitgang, Nietsche's geloof in de ubermensch, Marx' geloof in een klassenloze maatschappij, Freud's geloof in de werking van psychoanalyse als middel om het onderbewuste uit te delven, etc. Allemaal compensatie voor een gebrek aan zekerheid in een wereldbeeld zonder goddelijk absolutisme.
Hierop voel ik me aangesproken. ;) Transhumanisme heeft zijn roots in Nietsche, Fyodorov & Tsiolkovsky's denken en zij steunden dan weer op de renaissance en de verlichting om tot die gedachten te komen. Jij zet alle soorten "ismes" (ook liberal, social, national, ...) neer als vervangers voor religie en in zekere zin klopt dat maar ik vind dat je te ver gaat wanneer je ze op gelijke hoogte zet en doet alsof deze ideologien geen vooruitgang zouden zijn op irrationeel en blind geloof. Over rationeel geloof valt te discussieren, over irrationele geloven zoals religies niet. Vrijheid willen van kerk en staat, de zwakkeren in de samenleving willen helpen, je land's cultuur beschermen tegen buitenlandse invloed, technologie willen aanwenden voor het transformeren van de menselijke conditie, ... aan de hand van feiten getrokken uit de werkelijkheid, de realiteit van vandaag, kan je daarrond een stelling innemen. Religieuze fabels zijn religieuze fabels en daar kan je voor de rest niet veel mee aanvangen. Begrijp me niet verkeerd, religieuze mythes kunnen interessant zijn en hebben ons denken gekleurd en zijn nog steeds relevant als kunst en entertainment, maar, alhoewel het doenbaar is om op zulke sprookjes een staat of maatschappij te bouwen, te leiden en beheersen, geeft het slechtere resultaten dan de nieuwe systemen die we ontwikkelt hebben.

Op Tweak's definitie van waarheid (of beter de universele definitie van waarheid)
insomnia zei:
Natuurlijk is het wel uw invulling, enkel past dat inzicht niet in uw kraam. Woorden zijn inderdaad niet naar believen in te vullen maar hun relatie met hun betekenis is wel meer ingewikkeld dan jij het probeert voor te stellen, uit schrik voor relativisme. Gedenk Derrida's "différance". Concepten als waarheid daarentegen zijn compleet invulbaar omdat het hier net gaat om subjectieve ervaring. Kijk naar uw eigen definitie, die hangt volledig af van wat een persoon verstaat onder werkelijkheid. Wat een persoon verstaat onder werkelijkheid hangt af van een subjectieve ervaring van die werkelijkheid. Daaruit volgt dus dat die voor een gelovige perfect vast kan hangen aan het transcendentale, net zoals dat voor de verlichte moderne burger compleet vast kan hangen aan de beperkte inzichten van de natuurwetenschappen.
Als je zegt dat waarheid niet waarheid is dan ben je toch gewoon met woorden aan het spelen? Absolute waarheid bestaat inderdaad niet maar er is nog altijd een verschil tussen zeggen dat de aarde 6000 jaar oud is of 4,5 miljard jaar. Het ene is gegarandeerd fout, het andere komt, met de kennis die we nu bezitten, het dichtst bij de werkelijkheid. Menselijke taal faalt regelmatig in het beschrijven van de realiteit en is zo vaag dat er veel ruimte is voor interpretatie maar de werking van het universum steunt niet op onze definities. Het is enkel onze ervaring van iets objectivitief die subjectief is. Mijn rood is misschien jouw groen maar de golflengte is voor iedereen hetzelfde.

insomnia zei:
Omdat de kenbaarheid van die objectieve werkelijkheid even goed iets is waar je in moet geloven. Het perfecte voorbeeld hiervoor lijkt me gewoon al hoe in het westen waarheden die verband houden met de natuurwetenschappen al meer dan 2000 jaar lang evolueren en veranderen. Nu kan je zeggen, ze hadden het fout in het verleden, maar dat wisten ze toen niet, en toen golden die zaken even goed als waarheid. Er valt gewoon als mens zijnde (imo) weinig te zeggen over objectieve werkelijkheid aangezien je altijd vanuit een subjectief en beperkt standpunt spreekt. En zelfs dan is die objectieve werkelijkheid nog steeds onderhevig aan geloof, kijk naar evolutieleer. Dat behoort even goed voor bepaalde bevolkingsgroepen niet tot de waarheid.
We zullen denk ik nooit de bodem van het konijnenhol bereiken maar dat wil niet zeggen dat we niet moeten blijven proberen. Missen is menselijk en het is niet meer dan normaal dat de theorien van vandaag niet af zijn en ook in de toekomst nog zullen aangepast worden. Wetenschap is tot nog toe onze enige constructie die het ons toelaat objectief iets te zeggen over de werkelijkheid van het universum. Of je nu gelooft in de evolutie van sterren, leven en cultuur of niet, het gebeurt. Je kan altijd een extreme positie innemen, zeggen dat ik niet besta, enkel in jouw hoofd en dat je hele leven een droom is waarin het universum als een soort matrix door je bewustzijn geproduceerd wordt maar dat is een doodlopende straat. Het is niet alleen niet falsifieerbaar het is ook gewoon niet waarschijnlijk. Dat leunt dichter aan bij een geloof dan bij een stelling waarover te discussiëren valt.

Ketelbuik zei:
Ah ah, blijkbaar zit het naïef vooruitgangsoptimisme van de Verlichting hier goed ingeburgerd. Wetenschap is niet de waarheid en claimt zelfs niet eens de waarheid te zijn.
Hoezo naief? Je bent toch niet van mening dat de renaissance en verlichting geen vooruitgang met zich hebben meegebracht? Wetenschap claimt inderdaad niet de waarheid te zijn maar ze probeert die wel te achterhalen/benaderen, het is net het ontdekken van objectieve structuren en het leren hoe we die via technologie kunnen manipuleren die voor vooruitgang zorgt.

profound zei:
Een menselijke indeling van de werkelijkheid en daarom nog niet de waarheid van de werkelijkheid :unsure:

Het begint hier meer en meer een filosofische discussie te worden...
Daar zit zeker een kern van waarheid in (pun intended) ^^
Elke formule is slechts een model dat observatie tracht te verklaren. Newton's law of universal gravitation klopte tot we observeerden dat Mercury deze niet perfect volgde en er dus toch iets aan mankeerde. Einstein introduceerde dan nieuwe formules die wel overeen kwamen met nieuwe observaties maar ook deze zijn slechts een benadering van de waarheid en niet noodzakelijk de formule die het universum gebruikt voor zijn werking. We weten zelfs al dat Einstein's formules en wetten niet het volledige plaatje zijn want ook die falen bepaalde zaken accuraat te voorspellen/verklaren. Hetzelfde gaat op voor alle formules, ze zijn maar zo accuraat als onze observaties.

Ketelbuik

Legacy Member
DaFreak zei:
Hoezo naief? Je bent toch niet van mening dat de renaissance en verlichting geen vooruitgang met zich hebben meegebracht? Wetenschap claimt inderdaad niet de waarheid te zijn maar ze probeert die wel te achterhalen/benaderen, het is net het ontdekken van objectieve structuren en het leren hoe we die via technologie kunnen manipuleren die voor vooruitgang zorgt.

Het vooruitgangsoptimisme van de Verlichting hield in dat alles begrepen kon worden door het menselijk ratio. Blind geloof in de wetenschap. Er werd vergeten dat de mens een wezen is dat in de eerste plaats gedreven wordt door gevoelens en instinctieve driften. Rousseau is één van die filosofen die het wel gesnapt heeft.

insomnia

Legacy Member
Tweak37 zei:
Dat heb ik nog nooit een bevredigende uitkomst van een discussie gevonden. :p

Het probleem is dat we telkens op dezelfde wand gaan botsen, en aan het botsen zijn (en dat ik dringend aan papers moet beginnen werken voor unief). Laten we dit nog één keer doen om toch maar te tonen dat dit op hetzelfde argument uitdraait telkens:

Tweak37 zei:
Nee, proposities hebben eigenschappen los van mijn (subjectieve) ervaringen. Of ik achter die eigenschap kan komen is een vraag voor de epistemologie. Maar dat die eigenschap er is, dat een propositie waar of vals is, dat staat los van mij. De eigenschap "waar" van een propositie is een stand van zaken uit de objectieve wereld waar jij toch ook in gelooft.

Ok, maar daar valt voor mij de waarde van de waarheid weg omdat we er op die manier geen uitspraak over kunnen doen. Net zoals voor u de waarde van de waarheid wegvalt als die plots niet meer universeel zou zijn. Dat is in feite ook wat je hier zegt:


Opnieuw, de vraag of wij toegang hebben tot de waarheid, of we zeker kunnen zijn van de waarheid van een propositie, etc., is een vraag voor de kenleer. Maar zelfs als dat totaal niet het geval zou zijn, dan maakt dat waarheid nog geen leeg begrip. Waarheid kan dan nog steeds als een ideaal worden beschouwd waar we naar kunnen streven. En hoewel ik akkoord ga dat de objectieve werkelijkheid niet volkomen kenbaar is, zijn er overdonderend veel aanwijzingen dat we ze wel kunnen benaderen. Maar goed, dat is een andere discussie.

Waar jij zegt dat een propositie "waar" is, zou ik eerder het woord "echt" gebruiken.


Ok, iemand ervaart zwarte mensen als minderwaardig. In jouw opzicht is het dus zijn waarheid (d.w.z. het is in overeenstemming met zijn ervaring) dat zwarte mensen minderwaardig zijn. Ik zie niet in welke waarde het woord waarheid hier heeft, behalve dan dat het ten onrechte legitimiteit verleent aan een onware propositie, en dus dat het voor verwarring zorgt met de objectieve, gebruikelijke interpretatie van waarheid, waarbij "zwarte mensen zijn minderwaardig" voor iedereen onwaar is.

En toch zijn er mensen die er heilig van overtuigd zijn dat zwarten of eender wie minderwaardig zijn, en ze hebben vaak ook statistieken en allerlei 'wetenschappelijke' basissen om dat te 'bewijzen'. Dat krijg je al eens vaker bij extreem rechts.
Maar zelfs dan nog moet je toch ook beseffen dat dit problematisch is voor jou omdat er waarde gehangen wordt aan iets waar jij gewoon niet mee akkoord gaat. Als de werkelijkheid ongrijpbaar in het midden ligt en de waarheid afhangt van interpretatie, dan krijg je toch een situatie waar subjectieve waarheden naast elkaar bestaan. En uiteraard is de ene interpretatie al beter dan de andere en zal de ene waarheid al dichter liggen bij de werkelijkheid dan anderen, maar ik denk ook dat het niet meer dan logisch is dat het afhangt van uw eigen beperkte indruk van die werkelijkheid welke waarheid nu de meer correcte lijkt.

DaFreak

Legacy Member
Ketelbuik zei:
Het vooruitgangsoptimisme van de Verlichting hield in dat alles begrepen kon worden door het menselijk ratio. Blind geloof in de wetenschap. Er werd vergeten dat de mens een wezen is dat in de eerste plaats gedreven wordt door gevoelens en instinctieve driften. Rousseau is één van die filosofen die het wel gesnapt heeft.

Ik denk niet dat dat hoeft te verbazen, wetenschap en de menselijke ratio zijn nog steeds ons belangrijkste wapen in het ontrafelen van de werkelijkheid. Ik denk niet dat men ooit is vergeten dat sociale, culturele, economische en zelfs wetenschappelijke en technologische vooruitgang ook door emotie gedreven werd maar een drijfveer is iets anders dan het mechanisme. De wetenschappelijke methode probeert net om emotie en instinct buiten spel te zetten. De verlichting is deels ontstaan als reactie op een wereld gedomineerd door emotie en instinct om zo hun macht in te perken en beleid te baseren op berekende beslissingen.

insomnia

Legacy Member
DaFreak zei:
Ik denk niet dat dat hoeft te verbazen, wetenschap en de menselijke ratio zijn nog steeds ons belangrijkste wapen in het ontrafelen van de werkelijkheid. Ik denk niet dat men ooit is vergeten dat sociale, culturele, economische en zelfs wetenschappelijke en technologische vooruitgang ook door emotie gedreven werd maar een drijfveer is iets anders dan het mechanisme. De wetenschappelijke methode probeert net om emotie en instinct buiten spel te zetten. De verlichting is deels ontstaan als reactie op een wereld gedomineerd door emotie en instinct om zo hun macht in te perken en beleid te baseren op berekende beslissingen.
Ik ga ineens hierop antwoorden want uiteindelijk is heel uw vorige post gewoon een betoog voor de werking en onderneming van de wetenschap.

Kijk, je moet mijn positie niet verwarren met iemand die terug wilt naar het Ancien Regime, of iemand die de inzichten van religie kwalitatief gelijkstelt aan die van de wetenschap. Je moet mij niet overtuigen van de kracht van de wetenschap want ik ben een 21st century western citizen en overtuigd atheist. Ik zou niet meer zonder technologie kunnen. Alleen vind ik een attitude van scepsis wel belangrijk. Wetenschap is zeker niet ons heil geweest. Zonder de snelle technologische ontwikkeling zou nu het klimaat niet naar de knoppen zijn, of zouden we de helft van de vorige eeuw niet constant bijna ten onder zijn gegaan aan een nucleaire apocalyps. En er zijn nog genoeg voorbeelden tegen het idee van vooruitgang wat dat betreft. Het failliet van dat naief Verlichtingsgeloof in de menselijke ratio is uiteindelijk de holocaust. Een situatie waar een bevolkingsgroep compleet rationeel, systematisch op industriële manier uitgemoord is geworden.

Hiapoe

Legacy Member
Het punt dat hier bedoeld wordt, is dat het feit of wetenschap/technologie een positieve of negatieve invloed heeft op de natuur en/of de mens, irrelevant is in de vraag of het 'waar' is...

En wetenschap en waarheid hebben niks met de mens voor...
Het voortbestaan van het menselijke ras, kan de natuur en de waarheid geen reet schelen.

De aarde zal lang bestaan nadat de mens niet meer bestaat als diersoort.
En het universum zal langer bestaan dan de aarde zal bestaan.
En misschien zal het multiverse (indien dit bestaat) langer bestaan dan ons universum, etc...

Truth doesn't owe us consolation.

Rider

Legacy Member
insomnia zei:
Ik ga ineens hierop antwoorden want uiteindelijk is heel uw vorige post gewoon een betoog voor de werking en onderneming van de wetenschap.

Kijk, je moet mijn positie niet verwarren met iemand die terug wilt naar het Ancien Regime, of iemand die de inzichten van religie kwalitatief gelijkstelt aan die van de wetenschap. Je moet mij niet overtuigen van de kracht van de wetenschap want ik ben een 21st century western citizen en overtuigd atheist. Ik zou niet meer zonder technologie kunnen. Alleen vind ik een attitude van scepsis wel belangrijk. Wetenschap is zeker niet ons heil geweest. Zonder de snelle technologische ontwikkeling zou nu het klimaat niet naar de knoppen zijn, of zouden we de helft van de vorige eeuw niet constant bijna ten onder zijn gegaan aan een nucleaire apocalyps. En er zijn nog genoeg voorbeelden tegen het idee van vooruitgang wat dat betreft. Het failliet van dat naief Verlichtingsgeloof in de menselijke ratio is uiteindelijk de holocaust. Een situatie waar een bevolkingsgroep compleet rationeel, systematisch op industriële manier uitgemoord is geworden.

Sorry, maar de filosofische idee dat de aarde voor ons gecreëerd is, ligt toch op zn minst mee aan de basis van overconsumptie. De idee dat een schepper voor ons een hiërarchie gecreëerd heeft, van planten t.e.m. de blanke man, heeft ook niet veel geholpen.

En de holocaust blijft hier beter weg. Je maakt hier stellingen die totaal geen historisch feit zijn, zonder ze te onderbouwen. Ik ga helemaal niet akkoord dat dat gaat over "rationele" moord. De historische context zegt ons dat er diepgeworteld antisemitisme was in zowat gans west europa. In duitsland specifiek is het er met de paplepel ingegaan. Daar was helemaal niets rationeel aan.

Ik ga akoord met de stelling dat de snelheid van technologische ontwikkelingen, gecombineerd met de incapaciteit om te denken op lange termijn, niet louter positief is.
Ik zie dat echter niet als een argument tegen de heil van technologische ontwikkeling.
imo is wetenschap wel degelijk onze verlossing geweest, en is ze dat nog. Je hoeft geen historicus te zijn om in te zien dat religieuze dogmas de mensheid jarenlang hebben achtergesteld...en dat nu nog steeds doen.

DaFreak

Legacy Member
Hiapoe zei:
En het universum zal langer bestaan dan de aarde zal bestaan.
En misschien zal het multiverse (indien dit bestaat) langer bestaan dan ons universum, etc...

Waarschijnlijk wel ja maar "De aarde zal lang bestaan nadat de mens niet meer bestaat als diersoort" zou ik niet durven zeggen. Het kan natuurlijk best zijn dat leven op aarde wordt uitgeroeid door één of andere ramp maar als dat niet gebeurt dan zullen onze posthumane nakomelingen over onze genetische code beschikken en dan zou het me verbazen als de klassieke mens voor eeuwig en altijd van het toneel zou verdwijnen. De enigste reden waarom er nog geen dinosaurussen rondlopen is omdat we (nog) geen toegang hebben tot hun genetische code. Verschillende dieren zijn reeds "de-extincted" en de mammoet komt waarschijnlijk dit decennium nog terug. Akkoord het is misschien onwaarschijnlijk dat posthumans zich met zulke zaken zouden bezig houden maar verre van onmogelijk. Als de mens binnen miljarden jaren mythische proporties zou aannemen als één van de mijlpalen op de weg naar hun ontstaan, zullen ze misschien beslissen om een planeet met ons te seeden om ons in levende lijven te kunnen aanschouwen. Elke statement die ik kan bedenken, hoe gek ze ook is, zou ik op z'n bayesiaans* een probability > 0 toekennen. We could build Russel's teapot, perhaps others already have. :p

*Bayesian probability is one of the different interpretations of the concept of probability and belongs to the category of evidential probabilities. The Bayesian interpretation of probability can be seen as an extension of propositional logic that enables reasoning with propositions whose truth or falsity is uncertain. To evaluate the probability of a hypothesis, the Bayesian probabilist specifies some prior probability, which is then updated in the light of new, relevant data.

Dat weerlegt natuurlijk niet Bertrand Russel's punt, het blijft zeer onlogisch om te denken dat die bestaat alvorens dat experimenteel vast te stellen of bewijs te vinden dat in het voordeel van zijn bestaan speelt maar het valt ook niet uit te sluiten. De persoon die beweert dat hij wel degelijk bestaat moet dat nog steeds kunnen bewijzen want anders blijft de probability aan 0 grenzen en iemand die denkt dat deze niet bestaat hoeft niets te bewijzen tot die probability van 0 zou wegklimmen. Dankzij Russel is de probability dat men ooit een theepot in een baan tussen aarde en Mars zal injecteren wel enorm gestegen. :) De mens zit raar in elkaar.

insomnia

Legacy Member
spliffrider zei:
Sorry, maar de filosofische idee dat de aarde voor ons gecreëerd is, ligt toch op zn minst mee aan de basis van overconsumptie. De idee dat een schepper voor ons een hiërarchie gecreëerd heeft, van planten t.e.m. de blanke man, heeft ook niet veel geholpen.

En de wetenschap heeft die overconsumptie mogelijk gemaakt. Laten we ook vooral consumptie afschuiven op religie en niet kapitalisme.

En de holocaust blijft hier beter weg. Je maakt hier stellingen die totaal geen historisch feit zijn, zonder ze te onderbouwen. Ik ga helemaal niet akkoord dat dat gaat over "rationele" moord. De historische context zegt ons dat er diepgeworteld antisemitisme was in zowat gans west europa. In duitsland specifiek is het er met de paplepel ingegaan. Daar was helemaal niets rationeel aan.

Dat is nochtans een vrij bekende kritiek over de Verlichting. Komt van Adorno geloof ik.

Ik ga akoord met de stelling dat de snelheid van technologische ontwikkelingen, gecombineerd met de incapaciteit om te denken op lange termijn, niet louter positief is.
Ik zie dat echter niet als een argument tegen de heil van technologische ontwikkeling.
imo is wetenschap wel degelijk onze verlossing geweest, en is ze dat nog. Je hoeft geen historicus te zijn om in te zien dat religieuze dogmas de mensheid jarenlang hebben achtergesteld...en dat nu nog steeds doen.

En dat is uw geloof.

DaFreak

Legacy Member
insomnia zei:
Kijk, je moet mijn positie niet verwarren met iemand die terug wilt naar het Ancien Regime, of iemand die de inzichten van religie kwalitatief gelijkstelt aan die van de wetenschap. Je moet mij niet overtuigen van de kracht van de wetenschap want ik ben een 21st century western citizen en overtuigd atheist. Ik zou niet meer zonder technologie kunnen. Alleen vind ik een attitude van scepsis wel belangrijk. Wetenschap is zeker niet ons heil geweest. Zonder de snelle technologische ontwikkeling zou nu het klimaat niet naar de knoppen zijn, of zouden we de helft van de vorige eeuw niet constant bijna ten onder zijn gegaan aan een nucleaire apocalyps. En er zijn nog genoeg voorbeelden tegen het idee van vooruitgang wat dat betreft. Het failliet van dat naief Verlichtingsgeloof in de menselijke ratio is uiteindelijk de holocaust. Een situatie waar een bevolkingsgroep compleet rationeel, systematisch op industriële manier uitgemoord is geworden.

Dan bereken je eigenlijk het heil van de wetenschap op basis van mensenlevens? Ik kan je garanderen dat er op aarde veel meer mensen kunnen leven en ook langer leven dankzij wetenschap/technologie. Daar bovenop leven we ook met een betere levensstandaard en zie je ziektes/oorlogen/armoede/... globaal afnemen. Wetenschap en technologie geven ons ook toegang tot zaken zoals zonne-energie, home-made fusion en carbon capture dus ze zijn ook het antwoord op klimaat verandering. Ook voor het ontstaan van de mens en dus ook wetenschap en technologie had je reeds klimaat verandering dus dat dit erg is, is ook enkel maar omdat wij het erg vinden omdat wij een aangenaam leven zo leuk vinden. Als kers op de taart zou ik ook nog toevoegen dat wetenschap en technologie onze enige redding zijn als we leven en overleven belangrijk blijven vinden. In principe moet je dus ook de mogelijk triljarden toekomstige levens meerekenen die dankzij W&T op andere planeten of in de ruimte het leven zullen zien, lang nadat leven op aarde door onze zon onmogelijk werd gemaakt (tenzij we de zon tegen dan reengineeren ;))

De wetenschap zegt niets over goed en kwaad dus ik zou de holocaust ook niet verbinden met het "verlichtingsgeloof". Logica, wetenschap en technologie zijn tot alles in staat dat het universum toelaat en aangezien deze theoretisch los staan van morele waarden en enkel in de praktijk er mee verbonden worden door menselijke implementatie vind ik niet dat je dat op de verlichting kan steken, eerder op human error, failure of judgement en moral bankruptcy. Dat logica alles kan dat mag kan je nog het best illustreren met het voorbeeld van een paperclip maximizer. Een non sentient computer die perfect zijn voorgeprogrammeerde logica volgt maakt paperclips. Als de hardware krachtig is en de software ondermaats kan dit het einde van de mensheid betekenen wanneer deze computer alle grondstof zou omvormen tot paperclips. Is dat de fout van de wetenschap, van technologie of de mens? Als deze paperclip maximizer de aarde zou ontsnappen en ook andere planeten zou omvormen en zo op termijn zelfs heel het universum dan is ook de aarde daarvoor verantwoordelijk want moest zij niet bestaan hebben en aan de basis liggen van de hele ketting van oorzaken die tot dat gevolg geleid heeft, dan zou het ook niet gebeurt zijn. Schuld is een stuk subjectiever dan ons gerechtssysteem doet uitschijnen.

Rider

Legacy Member
insomnia zei:
En de wetenschap heeft die overconsumptie mogelijk gemaakt. Laten we ook vooral consumptie afschuiven op religie en niet kapitalisme.

Wetenschap heeft het vooral mogelijk gemaakt om dat juk van ons af te gooien. De foute perceptie van onze plaats in de realiteit & het schrijnende gebrek aan lange termijn denken zijn imo de belangrijkste redenen voor overconsumptie. "meer willen dan je nodig hebt" is imo een evolutionaire trait die diep in onze soort ingebakken zit. Wetenschap is slechts een hulpmidddel, een gereedschap.


insomnia zei:
Dat is nochtans een vrij bekende kritiek over de Verlichting. Komt van Adorno geloof ik.

Namedroppen doet mij niets. Het is gewoonweg zéér kort door de bocht. Er wordt hier een causaal verband geïmpliceerd tussen verlicht denken en de holocaust. Dat is er niet. De reden moet gezocht worden in de historische context & geopolitiek van west europa. Als je dan toch een filosofische stroming of denkwijze naarvoor wilt schuiven als boosdoener; kan ik er enkele bedenken die een betere kandidaat zijn dan rationeel denken.

insomnia zei:
En dat is uw geloof.

De zwaartekracht is ook "mijn geloof"
Call it as you like...Dat is semantiek; en daar hou ik mij hier niet mee bezig.

Ik had het eerder over historisch onderbouwde feiten, en over actuele, realiteit.

Darkseid

Legacy Member
DaFreak zei:
Waarschijnlijk wel ja maar "De aarde zal lang bestaan nadat de mens niet meer bestaat als diersoort" zou ik niet durven zeggen. Het kan natuurlijk best zijn dat leven op aarde wordt uitgeroeid door één of andere ramp maar als dat niet gebeurt dan zullen onze posthumane nakomelingen over onze genetische code beschikken en dan zou het me verbazen als de klassieke mens voor eeuwig en altijd van het toneel zou verdwijnen. De enigste reden waarom er nog geen dinosaurussen rondlopen is omdat we (nog) geen toegang hebben tot hun genetische code. Verschillende dieren zijn reeds "de-extincted" en de mammoet komt waarschijnlijk dit decennium nog terug. Akkoord het is misschien onwaarschijnlijk dat posthumans zich met zulke zaken zouden bezig houden maar verre van onmogelijk. Als de mens binnen miljarden jaren mythische proporties zou aannemen als één van de mijlpalen op de weg naar hun ontstaan, zullen ze misschien beslissen om een planeet met ons te seeden om ons in levende lijven te kunnen aanschouwen. Elke statement die ik kan bedenken, hoe gek ze ook is, zou ik op z'n bayesiaans* een probability > 0 toekennen. We could build Russel's teapot, perhaps others already have. :p

OFFTOPIC

Interessant. Bronnen? Wil daar wel eens meer over lezen.

Avondland

Legacy Member
DaFreak zei:
Ik denk niet dat dat hoeft te verbazen, wetenschap en de menselijke ratio zijn nog steeds ons belangrijkste wapen in het ontrafelen van de werkelijkheid. Ik denk niet dat men ooit is vergeten dat sociale, culturele, economische en zelfs wetenschappelijke en technologische vooruitgang ook door emotie gedreven werd maar een drijfveer is iets anders dan het mechanisme. De wetenschappelijke methode probeert net om emotie en instinct buiten spel te zetten. De verlichting is deels ontstaan als reactie op een wereld gedomineerd door emotie en instinct om zo hun macht in te perken en beleid te baseren op berekende beslissingen.

Ik denk niet dat je de premoderne wereld moet opvatten als een door emotie en instinct gedreven beschaving. Het is waar dat de menselijke rede en het menselijke denken sinds Descartes een absoluut fundament is geworden in onze samenleving, maar de redelijkheid is eigenlijk al een rode draad in het Westerse denken sinds de oude Grieken. Trouwens, na Hegel is het vertrouwen in de menselijke rede niet meer zo absoluut. De mens is niet enkel een rationeel wezen, maar ook een irrationeel wezen.
Het archief is een bevroren moment uit een vorige versie van dit forum, met andere regels en andere bazen. Deze posts weerspiegelen op geen enkele manier onze huidige ideeën, waarden of wereldbeelden en zijn op sommige plaatsen gecensureerd wegens ontoelaatbaar. Veel zijn in een andere tijdsgeest gemaakt, al dan niet ironisch - zoals in het ironische subforum Off-Topic - en zouden op dit moment niet meer gepost (mogen) worden. Toch bieden we dit archief nog graag aan als informatiedatabank en naslagwerk. Lees er hier meer over of start een gesprek met anderen.
Terug
Bovenaan