Op 16 mei 2011 aanvaardde Elio Di Rupo van de koning de opdracht om over te gaan tot het vormen van een nieuwe regering.[14] Op 4 juli 2011 presenteerde hij een honderd pagina tellende formateursnota met voorstellen op het gebied van de staatshervorming, inclusief het probleem Brussel-Halle-Vilvoorde, een economisch programma met forse besparingen en hervormingen op onder meer justitie, asiel en migratie en de arbeidsmarkt.[15]
De PS, cdH en Ecolo gingen akkoord met de nota[16], MR en Open Vld vonden de nota een basis om verder te onderhandelen, al waren ze het niet eens met de belastingverhogingen.[17][18] De N-VA verwierp op een persconferentie op 7 juli 2011 de voorstellen.[19] De CD&V had gesteld verder te willen onderhandelen op basis van de nota, echter op voorwaarde dat de N-VA dat ook zou doen.[20]
Op 15 juli 2011 maakte de CD&V duidelijk dat een aantal voorstellen van Di Rupo onaanvaardbaar was, onder meer de tekst over de splitsing van Brussel-Halle-Vilvoorde. Voorzitter Beke vroeg om terug te keren naar de voorstellen die hij uitgewerkt had toen hij onderhandelaar was.[21] Op 18 juli 2011 verklaarde MR-voorzitter Charles Michel dat de eisen van de CD&V onaanvaardbaar waren.[22] Formateur Di Rupo stelde een ultimatum aan CD&V om uiterlijk op 21 juli te antwoorden op zijn voorstel om de vier compensaties voor de Franstaligen (de federale kieskring, de tweetalige lijsten in Brussel, de versoepeling van de taalwetgeving in Brussel en het goedkeuren van het minderhedenverdrag) in ruil voor de splitsing van BHV voorlopig buiten de onderhandelingen te houden. Al op 20 juli liet Beke weten dat CD&V onder die voorwaarden voort wilde onderhandelen.[23]
Diezelfde dag deed de koning in zijn toespraak naar aanleiding van de nationale feestdag van België nog een emotionele oproep om snel een regering te vormen. Hij waarschuwde eveneens voor het onbegrip van de bevolking dat in poujadisme zou kunnen ontsporen.[24]
In de nacht van 21 op 22 juli werden de acht resterende partijen het eens over de werkmethode: eerst moesten BHV en de staatshervorming opgelost geraken. Daarna wordt over de rest gesproken. De echte onderhandelingen werden uitgesteld tot midden augustus, door een pauze die door de koning werd gevraagd. De opdracht van Di Rupo als formateur werd hierdoor ook verlengd.[25][26] De onderhandelingen werden opnieuw opgestart op 16 augustus 2011.