Archief - De energiethread

Het archief is een bevroren moment uit een vorige versie van dit forum, met andere regels en andere bazen. Deze posts weerspiegelen op geen enkele manier onze huidige ideeën, waarden of wereldbeelden en zijn op sommige plaatsen gecensureerd wegens ontoelaatbaar. Veel zijn in een andere tijdsgeest gemaakt, al dan niet ironisch - zoals in het ironische subforum Off-Topic - en zouden op dit moment niet meer gepost (mogen) worden. Toch bieden we dit archief nog graag aan als informatiedatabank en naslagwerk. Lees er hier meer over of start een gesprek met anderen.

MCvarial

Legacy Member
Epyon zei:
De KBAs zelf kan ik je helaas niet geven, maar een tipje van de sluier van de EDF plannen vind je hier.

Zo flexibel blijken die gascentrales nu ook niet. Pmin van 50% vs bvb 15% voor een kerncentrale.
En CO2 uitstoot +50% zucht...

Epyon zei:
Je weet best ook wel dat een verlenging van D3 en T2 politieke science-fiction is, dus die mogen we gerust van het bord schrappen.

Pardon? Gaan we nu miljarden euro's gaan verspillen en meer CO2 gaan uitstoten omdat politici te tam zijn om hun eigen achterlijke wet te veranderen?
Wat een wanvertoning, kunnen politici hiervoor niet persoonlijk aansprakelijk gesteld worden? Het is duidelijk dat er 3,6GW aan nucleaire capaciteit in de markt moet blijven, welke centrales dat zijn dat mag geen politieke keuze zijn. Dat moet een keuze zijn van het FANC en de uitbaters.

Renegadexxripxx

Legacy Member
Glor zei:
Je reageert op deze manier VLAK onder een post die aanduidt dat de kerncentrales openhouden NIET de meest rendabele optie is. Hoe kun je nu uit puur buikgevoel zo’n stellingen poneren... dat is toch gewoon opzettelijk domme dingen zeggen?


Sent from my iPhone using Tapatalk
Euhm heb jij mcvariel zijn post gelezen ?
Heb jij Epyon zijn antwoord gelezen?
Heb jij de connectie gemaakt dat de goedkoopste optie politieke science-fiction is. En vooral het feit dat hij daarna nergens countert dat die subsidie wel nodig is, waar hij dan ook zijn kost van 600miljoen jaarlijks vandaan haalde.
Begrijp je nu waar ik dan ook naar refereerde ?
Voor de rest goochelen we hier met statements dat subsidies nodig zijn. Terwijl je even goed met boetes kunt werken wanneer men geen stroomgarantie voorziet. En dat je dan ook geen idiote statements gaat doen zoals op voorhand al zeggen dat kernenergie niet nodig is als we nu gascentrales gaan subsidiëren. Je laat alle pisten open en je laat de markt het uitvechten. Wanneer de kerncentrales niet meer rendabel zijn, dan worden die automatisch uitgefaseerd. Nu doe je niets als abberaties creëren en weet je nu al dat binnen dit en 7 jaar we toch gaan betalen om de minder economisch rendabele kerncentrales open te houden omdat we er anders misschien toch niet geraken of omdat men zich, ergo de politiek, te hard moeit met de beslissingen die we kunnen nemen...


Het is dan ook triestig dat mensen uw post dan ook nog nuttig vinden...

Epyon

Legacy Member
MCvarial zei:
Zo flexibel blijken die gascentrales nu ook niet. Pmin van 50% vs bvb 15% voor een kerncentrale.
En CO2 uitstoot +50% zucht...
Eh, waar haal je dat? Die as staat in MW, niet in %. 50MW op een max vermogen van 500MW is 10%.

Het gaat vooral over de ramp-up tijd. Met meer dan 5,9GW HE op ons systeem vanaf 2025 zullen bestaande centrales tot minstens één keer per dag een start/stop moeten kunnen maken, en in 4 uur van 0% naar 100% en dan terug moeten kunnen rampen.

Pardon? Gaan we nu miljarden euro's gaan verspillen en meer CO2 gaan uitstoten omdat politici te tam zijn om hun eigen achterlijke wet te veranderen?
Wat een wanvertoning, kunnen politici hiervoor niet persoonlijk aansprakelijk gesteld worden? Het is duidelijk dat er 3,6GW aan nucleaire capaciteit in de markt moet blijven, welke centrales dat zijn dat mag geen politieke keuze zijn. Dat moet een keuze zijn van het FANC en de uitbaters.
De kernuitstap is wel degelijk een politieke bevoegdheid, en zij dragen de politieke verantwoordelijkheid. FANC noch de uitbaters hebben enige bevoegdheid over het wel of niet toekennen van een exploitatievergunning. Dat zou nogal een wereld zijn waar bedrijven zichzelf vergunningen mogen toekennen ;) . Het FANC adviseert en de overheid beslist.

Ik begrijp je frustratie wel, en ik ben het als ingenieur ook vaak oneens met veel politieke beslissingen (de meeste van de studies die wij voor kabinetten maken worden gewoon op een stapel gelegd), maar ik pleit ook voor realisme. We leven in een democratie waar beleidsbeslissingen van veel meer dan enkel technische argumenten afhangen (meestal gelukkig maar), en daar moet je ook rekening mee houden en je efforts er op afstemmen want anders ga je wel vaker met je kop tegen de muur lopen.

Renegadexxripxx zei:
Euhm heb jij mcvariel zijn post gelezen ?
Heb jij Epyon zijn antwoord gelezen?
Heb jij de connectie gemaakt dat de goedkoopste optie politieke science-fiction is. En vooral het feit dat hij daarna nergens countert dat die subsidie wel nodig is, waar hij dan ook zijn kost van 600miljoen jaarlijks vandaan haalde.
Begrijp je nu waar ik dan ook naar refereerde ?
Die 800 miljoen euro komt uit de Eliastudie en is de vereiste subsidie om kerncentrales rendabel te houden. De huidige kerncentrales zullen na refurbishment ergens rond de €51/MWh nodig hebben, terwijl we naar structurele groothandelsprijzen van €40/MWh en minder gaan.

Pierre Mongin, adjunct-directeur van Engie, heeft overigens begin dit jaar al laten weten dat voor een verlenging van enkel nog maar D4 en T3 1,3 miljard euro nodig is, en dat ze er enkel aan zullen beginnen als ze ook productiesubsidies krijgen (strike price). Dus kerncentrales openhouden is niet noodzakelijk goedkoper, en ook niet logischer want over 10 jaar zitten we dan toch weer in identiek hetzelfde schuitje. Das een beetje zoals het F-16's moderniseren vs nieuwe aankopen debat. Ja, ze moderniseren is op korte termijn goedkoper, maar is het ook de verstandigste beslissing?

MCvarial

Legacy Member
Epyon zei:
Eh, waar haal je dat? Die as staat in MW, niet in %. 50MW op een max vermogen van 500MW is 10%.

Pmin is de groene lijn: https://i.imgur.com/8yXG6IK.png

Dat lijkt me 260-270MW van de 490MW dat is 50-55% Pmin.
Onder Pmin kan je uiteraard gaan maar dan kan je geen flexibiliteit meer aanbieden, anders zou je een centrale nooit kunnen opstart of stoppen.
Je kan zien dat het dan 1,5u duurt om te reageren op een vraagsignaal.

Epyon zei:
Het gaat vooral over de ramp-up tijd. Met meer dan 5,9GW HE op ons systeem vanaf 2025 zullen bestaande centrales tot minstens één keer per dag een start/stop moeten kunnen maken, en in 4 uur van 0% naar 100% en dan terug moeten kunnen rampen.

Dat is 0,5% per minuut wat ruim binnen de paar % per minuut wat de kerncentrales vandaag reeds aanbieden. En zeer ruim binnen het technisch ontwerp van 5%/min, dus ik zie de noodzaak voor gascentrales niet.


Epyon zei:
De kernuitstap is wel degelijk een politieke bevoegdheid, en zij dragen de politieke verantwoordelijkheid. FANC noch de uitbaters hebben enige bevoegdheid over het wel of niet toekennen van een exploitatievergunning. Dat zou nogal een wereld zijn waar bedrijven zichzelf vergunningen mogen toekennen ;) . Het FANC adviseert en de overheid beslist.

De overheid volgt het advies van het FANC altijd gewoon op, dus ze kunnen de keuze over welke centrales er openblijven perfect overlaten aan hen.


Epyon zei:
Die 800 miljoen euro komt uit de Eliastudie en is de vereiste subsidie om kerncentrales rendabel te houden. De huidige kerncentrales zullen na refurbishment ergens rond de €51/MWh nodig hebben, terwijl we naar structurele groothandelsprijzen van €40/MWh en minder gaan.

U zegt zelf dat nieuwe gascentrales minstens 60€/MWh nodig hebben dus zelfs uw pessimistisch cijfer van 51€ is nog steeds goedkoper.

Dat cijfer van 51€ lijkt me erg onwaarschijnlijk, als we bvb kijken naar de levensduur verlenging van D12 dan gebeurd deze zonder enige subsidie, integendeel wordt er nog steeds een nucleaire tax betaald met een minimum bedrag van 150M€ per jaar. En dat met elektriciteitsprijzen van 35-40€/MWh. Gezien Electrabel een business case ziet hierin zal hun kost wel onder de 35-40€/MWh liggen. Bovendien zijn de 4 laatste centrales een stuk groter en een generatie moderner waardoor die investering nog kleiner zou zijn dan bij D12.

Bovendien bevinden de elektriciteitsprijzen zich momenteel weer in een stijgende lijn, Elia zelf voorspeld prijzen van 56-90€/MWh tegen 2030 dus dat maakt zelfs uw pessimistische cijfers rendabel zonder sub

Epyon zei:
Pierre Mongin, adjunct-directeur van Engie, heeft overigens begin dit jaar al laten weten dat voor een verlenging van enkel nog maar D4 en T3 1,3 miljard euro nodig is, en dat ze er enkel aan zullen beginnen als ze ook productiesubsidies krijgen (strike price). Dus kerncentrales openhouden is niet noodzakelijk goedkoper, en ook niet logischer want over 10 jaar zitten we dan toch weer in identiek hetzelfde schuitje. Das een beetje zoals het F-16's moderniseren vs nieuwe aankopen debat. Ja, ze moderniseren is op korte termijn goedkoper, maar is het ook de verstandigste beslissing?

Het lijkt me nogal logisch dat de gaslobby uitspraken zal doen in het voordeel van gascentrales, vergeet niet Engie is de grootste speler op vlak van aardgas, om vlak van kernenergie zijn ze een zeer kleine speler. Een simpele fact check toont aan dat zijn uitspraak onzin is. De verlenging van D12 kostte 800M€ en T1 700M€. Centrales die een generatie nieuwer zijn en groter zijn en waarvan de meeste investeringen reeds gebeurd zijn (denk aan nieuwe turbines, FCVS en aardbevingsupgrades) gaan duidelijk goedkoper zijn dan die oude centrales verlengen.

Renegadexxripxx

Legacy Member
Wanneer ik de commerciële verantwoordelijke ben van Engie ga ik ook in het nieuws zeggen dat ik subsidies nodig heb om winstgevend te zijn. Ik ga niet zeggen dat ik dat zonder problemen ga aankunnen. Want dan open ik de deur voor een nieuwe nucleaire taks waarmee de regering zijn cijfers weer maar eens kan opsmukken.
Wanneer het alternatief om geen geld te verdienen aan nucleaire centrales, geld verdienen is met leuke subsidies aan gascentrales (waar ze dan ook nog eens minder problemen hebben naar veiligheidsmaatregelen etc). Dan zie ik geen enkele reden waarom ik in het nieuws zou gaan zeggen dat mijn nucleaire centrale dat eigenlijk allemaal niet nodig heeft.

Maar wanneer de analyse dient te gebeuren aan ONZE zijde, moet dit natuurlijk wel in rekening genomen worden alsook dienen alle andere onrechtstreekse kosten die een gevolg zijn van die keuze ook mee in rekening genomen te worden. Of ga je echt denken dat Engie na de kernstop en het grootste opkuiswerk gedaan is de kosten voor de beveiliging van de restanten van de site voor de volgende 100 - 200 jaar op zich gaat nemen...

Epyon

Legacy Member
MCvarial zei:
Pmin is de groene lijn: https://i.imgur.com/8yXG6IK.png

Dat lijkt me 260-270MW van de 490MW dat is 50-55% Pmin.
Onder Pmin kan je uiteraard gaan maar dan kan je geen flexibiliteit meer aanbieden, anders zou je een centrale nooit kunnen opstart of stoppen.
Je kan zien dat het dan 1,5u duurt om te reageren op een vraagsignaal.
Ja, die lijn is het minimale niveau dat ze moeten halen om strategische reserve te kunnen leveren. Wat ze met die grafiek willen tonen is dat hun centrale in 4,5uur kan opstarten en aan de SR markt deelnemen. Netkoppeling en gewone vermogenslevering kan al na 1,5 uur. De uitleg erbij was dat na een activatie van SR ze na anderhalf uur peaking units kunnen uitschakelen en zo oprampen naar vol vermogen binnen 4,5 uur.

De overheid volgt het advies van het FANC altijd gewoon op, dus ze kunnen de keuze over welke centrales er openblijven perfect overlaten aan hen.
Het FANC zal nooit zeggen of centrales open moeten blijven of niet. Enkel of het veilig is ze te exploiteren. Dat technisch advies is één van de vele parameters waarop de uiteindelijke beslissing op gebaseerd wordt. De effectieve beslissing en de verantwoordelijkheid over het afleveren van de exploitatievergunning hoort de overheid toe, en die moet met meer zaken rekening houden dan enkel de technische veiligheidsanalyse.

U zegt zelf dat nieuwe gascentrales minstens 60€/MWh nodig hebben dus zelfs uw pessimistisch cijfer van 51€ is nog steeds goedkoper.
Dat is 0,5% per minuut wat ruim binnen de paar % per minuut wat de kerncentrales vandaag reeds aanbieden. En zeer ruim binnen het technisch ontwerp van 5%/min, dus ik zie de noodzaak voor gascentrales niet.
Klopt, maar met 5,9GW priority access HE op je systeem zal zo'n conventionele capaciteit maar maar een paar honderden uur per jaar draaien. Het aantal uren dat er dus productiesubsidie moet worden toegekend is eerder beperkt, en een gascentrale die stilligt heeft ook geen operationele kosten. Bij kernenergie is dat een totaal ander verhaal. De huidige centrales moeten hoge beschikbaarheidspercentages hebben om rendabel te zijn, en dus ook veel uren draaien, dus ook veel productiesubsidies. Concreet hebben we dus piekcapaciteit nodig met de laagst mogelijke standbykost. Een kerncentrale kost tussen start/stops quasi evenveel als in operatie, enkel nog maar wegens de personeelskost (800MW STEG centrales worden door vier man bediend). Er is een studie van EDF (hier al besproken) die dit bevestigd: technisch gezien kan je kerncentrales perfect mee laten moduleren met HE, maar economisch maakt het geen enkele zin.

Dat cijfer van 51€ lijkt me erg onwaarschijnlijk, als we bvb kijken naar de levensduur verlenging van D12 dan gebeurd deze zonder enige subsidie, integendeel wordt er nog steeds een nucleaire tax betaald met een minimum bedrag van 150M€ per jaar. En dat met elektriciteitsprijzen van 35-40€/MWh. Gezien Electrabel een business case ziet hierin zal hun kost wel onder de 35-40€/MWh liggen. Bovendien zijn de 4 laatste centrales een stuk groter en een generatie moderner waardoor die investering nog kleiner zou zijn dan bij D12.
Er is wel degelijk een strike price met de regering bedongen, voor D12 was deze €41/MWh als ik me niet vergis.

Het lijkt me nogal logisch dat de gaslobby uitspraken zal doen in het voordeel van gascentrales, vergeet niet Engie is de grootste speler op vlak van aardgas, om vlak van kernenergie zijn ze een zeer kleine speler. Een simpele fact check toont aan dat zijn uitspraak onzin is. De verlenging van D12 kostte 800M€ en T1 700M€. Centrales die een generatie nieuwer zijn en groter zijn en waarvan de meeste investeringen reeds gebeurd zijn (denk aan nieuwe turbines, FCVS en aardbevingsupgrades) gaan duidelijk goedkoper zijn dan die oude centrales verlengen.
We zullen het zien. Een verlenging van D4 en T3 staat in de sterren geschreven.

Renegadexxripxx zei:
Maar wanneer de analyse dient te gebeuren aan ONZE zijde, moet dit natuurlijk wel in rekening genomen worden alsook dienen alle andere onrechtstreekse kosten die een gevolg zijn van die keuze ook mee in rekening genomen te worden. Of ga je echt denken dat Engie na de kernstop en het grootste opkuiswerk gedaan is de kosten voor de beveiliging van de restanten van de site voor de volgende 100 - 200 jaar op zich gaat nemen...
Hoe is dit een argument? De huidige centrales zullen sowieso ooit gesloten moeten worden, is het niet in 2025 is het in 2035. Dat risico zal zich dus altijd stellen.

Renegadexxripxx

Legacy Member
Waarom zouden die moeten gesloten worden in 2035? Technisch kan zeer veel reviseren. Al gaat een firma dat ,niet doen wanneer die er maar 5 jaar extra moet uithalen. Of wanneer de toekomst van kernenergie onzeker is.
Al kan men op dezelfde site even goed een nieuwe centrale plaatsen. Maar dan moet je natuurlijk wel de garantie geven dat je die niet zomaar even gaat afschaffen omdat je er zin voor hebt.

Daarom dat ik ook graag wilde weten of in de berekeningen een verdere exploitatie meegenomen werd in het scenario of de scenario's. Want zonder dit mee te nemen doe je niet aan een eerlijke vergelijking van de kost.

Als een groot onderdeel in de totaalkost de operatie is (oa. veiligheidsmaatregelen), dan moet er gekeken worden om een correcte vergelijking te maken welk aandeel van die veiligheidsmaatregelen nog altijd van toepassing moeten blijven eens je de operatie stopt. Omdat het verschil dan enkel de effectieve vaste kost is voor het inzetten van energie uit de kerncentrale.

MCvarial

Legacy Member
Epyon zei:
Het FANC zal nooit zeggen of centrales open moeten blijven of niet. Enkel of het veilig is ze te exploiteren. Dat technisch advies is één van de vele parameters waarop de uiteindelijke beslissing op gebaseerd wordt. De effectieve beslissing en de verantwoordelijkheid over het afleveren van de exploitatievergunning hoort de overheid toe, en die moet met meer zaken rekening houden dan enkel de technische veiligheidsanalyse.

Je kan perfect de wet op de kernuitstap aanpassen om bvb 4GW capaciteit toe te laten na 2025 en dan kan FANC & de uitbaters beslissen welke centrales dat zijn, op die manier heb je de politieke verantwoordelijkheid van je afgeschoven en hoeft niemand zich te verbranden aan D3/T2, iedereen blij.



Epyon zei:
Klopt, maar met 5,9GW priority access HE op je systeem zal zo'n conventionele capaciteit maar maar een paar honderden uur per jaar draaien.

Onzin, wind heeft in België een capaciteitsfactor van 20% en zon 10%. Dus zelfs al zouden we 10GW bouwen dan zouden de overige centrales nog steeds 80-90% van de tijd kunnen blijven draaien. Bovendien kan ik met de stijgende prijzen tegen 2030 die 50-100% hoger liggen mijn capaciteitsfactor halveren en nog steeds evenveel winst draaien.


Epyon zei:
enkel nog maar wegens de personeelskost (800MW STEG centrales worden door vier man bediend).

Dat is louter bediening, een kerncentrale wordt ook maar bediend door 4 man, als we maintenance en toezichters meerekenen moet je voor een STEG van 400MW rekenen op 40-45 man personeel.

Epyon zei:
Er is een studie van EDF (hier al besproken) die dit bevestigd: technisch gezien kan je kerncentrales perfect mee laten moduleren met HE, maar economisch maakt het geen enkele zin.

Nucleair blijft goedkoper dan gas zolang de capaciteitsfactor van nuclear boven de 50% kan blijven tegen 2025 zal dat niet gebeuren zelfs niet met 6GW nuclear capaciteit. Als dat na 2025 gebeurd kan je inderdaad kerncentrales gaan sluiten om bvb de overige 4GW nucleair terug boven de 50% te duwen. Met andere woorden een sluiting van alle centrales in 2025 is economische onzin. Ik durf zelfs zeggen dat met de weinig ambitieuse hernieuwbare uitrol in België. Het sluiten van EEN centrale in 2025 ec


Epyon zei:
Er is wel degelijk een strike price met de regering bedongen, voor D12 was deze €41/MWh als ik me niet vergis.

U vergist zich, er is een nucleaire tax van 150M€ afgesproken en met prijzen boven de 40€/MWh wordt dat bedrag verhoogd volgens een formule. Dus kostprijs van een LTO van zo'n oude centrale voor slechts 10 jaar moet onder de 40€/MWh liggen. Een nieuwe centrale zal dus goedkoper zijn, zeker als je voor bvb 20 jaar verlenging gaat.

Epyon zei:
We zullen het zien. Een verlenging van D4 en T3 staat in de sterren geschreven.

Dat is een evidentie, maar we moeten ernaar streven om geen gascentrales bij te bouwen en dus nog 2 extra centrales open te houden. Idealiter D3/T2.


Epyon zei:
Hoe is dit een argument? De huidige centrales zullen sowieso ooit gesloten moeten worden, is het niet in 2025 is het in 2035. Dat risico zal zich dus altijd stellen.

De enige beperking die je hebt is het reactorvat dat te duur is om economisch te vervangen. En al die vaten van de Belgische centrales zijn reeds onderzocht en goed bevonden voor 70 jaar uitbating. Dus een centrale zoals D4/T3 moet ten vroegste dicht tegen 2055. Het lijkt me aannemelijk dat we tegen dan de hernieuwbare technologie zullen hebben om ze te vervangen zonder gascentrales. Op die manier kan je de nutteloze investering in gascentrales vermijden en bespaar je heel wat geld en CO2 uitstoot.

Epyon

Legacy Member
Renegadexxripxx zei:
Waarom zouden die moeten gesloten worden in 2035? Technisch kan zeer veel reviseren. Al gaat een firma dat ,niet doen wanneer die er maar 5 jaar extra moet uithalen. Of wanneer de toekomst van kernenergie onzeker is.
Al kan men op dezelfde site even goed een nieuwe centrale plaatsen. Maar dan moet je natuurlijk wel de garantie geven dat je die niet zomaar even gaat afschaffen omdat je er zin voor hebt.

Daarom dat ik ook graag wilde weten of in de berekeningen een verdere exploitatie meegenomen werd in het scenario of de scenario's. Want zonder dit mee te nemen doe je niet aan een eerlijke vergelijking van de kost.

Als een groot onderdeel in de totaalkost de operatie is (oa. veiligheidsmaatregelen), dan moet er gekeken worden om een correcte vergelijking te maken welk aandeel van die veiligheidsmaatregelen nog altijd van toepassing moeten blijven eens je de operatie stopt. Omdat het verschil dan enkel de effectieve vaste kost is voor het inzetten van energie uit de kerncentrale.
Je kan alles blijven reviseren. Je kan ook honderd jaar met een vliegtuig blijven vliegen. Maar op een bepaald punt maakt het economisch noch technisch nog zin om dat te doen. Alle kerncentrales zullen ooit gesloten worden, of ze nu vervangen worden of niet. Een vervanging zal wellicht niet op dezelfde site gebeuren gezien de tijd die een ontmanteling van de bestaande infrastructuur inneemt.

De nucleaire exploitanten moeten een wettelijke provisie aanleggen voor de berging van het kernafval, de ontmanteling van de centrales en de beveiliging ervan tot alle nucleair materiaal verwijderd is. Niemand weet echter wat dit zal kosten en hoe lang dit zal duren. Het NIRAS heeft berekend dat de berging van het afval minstens 8 miljard zal kosten. Dit stijgt uiteraard met een verlenging van de levensduur van de kerncentrales. Ook moet de on-site opslag van afgewerkte uraniumstaven dan uitgebreid worden.

Over die wettelijke provisie is ondertussen heel wat te doen. De provisie wordt beheerd door Synatom, een dochteronderneming van Electrabel. In de spaarpot zit momenteel 10,2 miljard euro. Synatom mag echter 75% van die tegoeden opnieuw uitlenen aan Electrabel, waardoor er dus slechts 2,55 miljard effectief in de pot zit (men doet hier 'een Zilverfondske'). Op zich geen echt probleem, want de NV Electrabel beschikte in 2017 over 32 miljard euro aan activa. Die kunnen ze (of in het slechtste geval: de overheid door nationalisatie) ten gelde maken om de opkuis te betalen.

De activa waar de NV Electrabel over beschikt hebben echter weinig met België te maken. Wegens fiscaaltechnische redenen (en ook om de originele nucleaire taks te dempen) heeft Engie een aantal internationale overnames boekhoudkundig bij de NV Electrabel ingebracht, bijv. het Britse International Power, om het Belgische filiaal verlies te laten maken. De NV Electrabel is dan ook de spaarpot van Engie geworden: ze bevat meer dan de helft van alle activa van het volledige Engie concern.

Begin 2018 is Engie begonnen met een gedeeltelijke ontmanteling van de NV Electrabel. Een groot deel van de activa zal boekhoudkundig onder het Franse moederbedrijf geplaatst worden, waar ze eigenlijk thuishoren. Politiek en diplomatiek is er nu paniek ontstaan, want de federale regering vreest dat een ontmanteld Electrabel niet in staat zal zijn de totale kost voor de berging en ontmanteling van de centrales te dragen. Voor Engie zou het namelijk een makkelijke exit zijn: eerst alle buitenlandse activa uit de NV Electrabel halen en ze daarna verzelfstandigen, waarna het Belgische bedrijf op zijn eentje voor alles mag opdraaien.

In april heeft de Commissie voor Nucleaire Voorzieningen er bij Marghem op aangedrongen dat het regelgevend kader waar Synatom in opereert zeer dringend stevig aangescherpt dient te worden. Er is daarop een klein relletje ontstaan nadat Engie lobbyisten op de commissieleden afstuurde om hen 'op andere gedachten te brengen'. Daarna is de discussie geëvacueerd naar het Belgisch-Franse diplomatieke niveau. Het wordt niet gezegd, maar ik vermoed dat dit ook verbonden is aan het Rafale dossier. Voor de Fransen dient diplomatiek immers vooral hun economische belangen.

Renegadexxripxx

Legacy Member
Epyon,

De revisie kostte 800 miljoen om 10 jaar door te gaan. En waarschijnlijk meer ook. Mcvariel heeft al aangetoond dat de andere sites waarover gesproken werd goedkoper zouden zijn om te reviseren. Het systeem kan zonder problemen gereviseerd worden tot 2055. Daarna is het economische nonsens. Zie bron MCvariel (bedankt). De rest is onderdeel van het operationele onderhoud. En dat zal gedaan worden wanneer engie de zekerheid heeft dat die mag doorgaan tot 2055. Dan zullen zij de investeringen daarvoor doen op een zo budgetair voordelige wijze als voor hen mogelijk is. De site doel zelf is ENORM groot. Men heeft er begot zelfs een gans dorp voor verhuisd (alhoewel er nog volk woont). Om dan ook de nieuwe site er vlak langs te zetten is perfect mogelijk terwijl men de andere saneert. En tijdens de sanering draaien ze toch op voor de kosten van de beveiliging en dergelijke. Waardoor dat een win win scenario zou kunnen zijn. Wanneer tegen 2055 het nog economisch en energietechnisch nuttig is om dat te doen.

Op die 30 jaar zijn we al een paar megabatterijen aan het einde van hun levensduur geraakt (dewelke andere landen nu op aan het zetten zijn, en in test aan het nemen zijn of nog niet zo lang geleden hebben opgezet) en kunnen wij eens die techniek zich effectief bewezen heeft op grote schaal daar makkelijker op overstappen of langzaamaan naar overtransfereren in de komende 30 jaar. In plaats van nu hals over kop naar dergelijke dure systemen te gaan die nog niets op grote schaal bewezen hebben... Waardoor we dan maar even holder de bolder investeren in gasturbines en onze buidel moeten open doen...

De rest van uw post heeft voor mij geen enkele reden om vermeld te worden als tegenpunt (want hetgeen jij vreesde zou anders tegen 2025 toch al gebeurd zijn) behalve wanneer je wilt zeggen dat we weer maar eens gerold worden door de fransen... maar bon wat is daar nu nieuw aan ? Laat ons dan eerst al maar beginnen met die 75% regel af te schaffen of toe te voegen dat die enkel kan terugbezorgd worden na de effectieve sanitatie. Als tegen dan die ramingen nog steek houden natuurlijk. Want ramingen worden nu eenmaal gemaakt om overschreden te worden... Zijn er echter al voorbeelden van waar men dat ook effectief gedaan heeft die sanering of is het puur theoretisch gereken?

Epyon

Legacy Member
MCvarial zei:
Je kan perfect de wet op de kernuitstap aanpassen om bvb 4GW capaciteit toe te laten na 2025 en dan kan FANC & de uitbaters beslissen welke centrales dat zijn, op die manier heb je de politieke verantwoordelijkheid van je afgeschoven en hoeft niemand zich te verbranden aan D3/T2, iedereen blij.
Gezien het verlenen van vergunningen een exclusieve bevoegdheid van de uitvoerende macht is zou dit wellicht een aanpassing van de grondwet vereisen. Maar ja, technisch kan alles.

Onzin, wind heeft in België een capaciteitsfactor van 20% en zon 10%. Dus zelfs al zouden we 10GW bouwen dan zouden de overige centrales nog steeds 80-90% van de tijd kunnen blijven draaien. Bovendien kan ik met de stijgende prijzen tegen 2030 die 50-100% hoger liggen mijn capaciteitsfactor halveren en nog steeds evenveel winst draaien.
Jij hanteert nog de capacity factors uit uw studententijd zeker? ;) De capaciteitsfactor van Belgische offshore wind bedraagt 40% en is in 2017 nog gestegen (blz 66). Turbines zoals de 12MW GE Haliade halen zelfs CFs van 60%. Bovendien worden tegen 2025 de oude, kleine turbines (genre 2-3MW) vervangen door 7MW+ turbines, wat de CF nog omhoog jaagt. Scandinavische landen halen zo al consistent tegen de 50% en meer.

Ik denk wel dat er nog een businesscase zal zijn voor 2GW kernenergie, dat wel. Vooral dankzij onze goede interconnectie met het buitenland. Maar het wordt een moeilijke markt als je moet strijden met HE die nul euro marginale kost heeft.

Dat is louter bediening, een kerncentrale wordt ook maar bediend door 4 man, als we maintenance en toezichters meerekenen moet je voor een STEG van 400MW rekenen op 40-45 man personeel.
Met dat verschil dat diezelfde onderhoudsploeg gedispatched wordt naar verschillende STEGS. Laten we nu nog stellen dat een 800MW STEG 20 FTE's per jaar vereist, dat is 40MW/FTE. Als ik Electrabel mag geloven werken er 960 mensen in Doel (2,8GW), dat is 3MW/FTE. Zelfs als we enkel de 605 sitegebonden FTE's in rekening brengen is dat nog altijd maar 4,2MW/FTE.

Kernenergie is goed voor de werkgelegenheid, dat zal ik u geven :) .

Nucleair blijft goedkoper dan gas zolang de capaciteitsfactor van nuclear boven de 50% kan blijven tegen 2025 zal dat niet gebeuren zelfs niet met 6GW nuclear capaciteit. Als dat na 2025 gebeurd kan je inderdaad kerncentrales gaan sluiten om bvb de overige 4GW nucleair terug boven de 50% te duwen. Met andere woorden een sluiting van alle centrales in 2025 is economische onzin. Ik durf zelfs zeggen dat met de weinig ambitieuse hernieuwbare uitrol in België. Het sluiten van EEN centrale in 2025 ec
Kan je eens het rapport geven waar die grafiek uit komt? Ik ben vooral benieuwd naar de datum. Sinds 2016 is de gasmarkt radicaal gewijzigd.

U vergist zich, er is een nucleaire tax van 150M€ afgesproken en met prijzen boven de 40€/MWh wordt dat bedrag verhoogd volgens een formule. Dus kostprijs van een LTO van zo'n oude centrale voor slechts 10 jaar moet onder de 40€/MWh liggen. Een nieuwe centrale zal dus goedkoper zijn, zeker als je voor bvb 20 jaar verlenging gaat.
Er wordt een kleine vaste vergoeding afgesproken met daarop een productievergoeding die kwijtgescholden wordt als de prijs onder de €40/MWh daalt.

Epyon

Legacy Member
Renegadexxripxx zei:
De revisie kostte 800 miljoen om 10 jaar door te gaan. En waarschijnlijk meer ook. Mcvariel heeft al aangetoond dat de andere sites waarover gesproken werd goedkoper zouden zijn om te reviseren. Het systeem kan zonder problemen gereviseerd worden tot 2055. Daarna is het economische nonsens. Zie bron MCvariel (bedankt). De rest is onderdeel van het operationele onderhoud. En dat zal gedaan worden wanneer engie de zekerheid heeft dat die mag doorgaan tot 2055. Dan zullen zij de investeringen daarvoor doen op een zo budgetair voordelige wijze als voor hen mogelijk is. De site doel zelf is ENORM groot. Men heeft er begot zelfs een gans dorp voor verhuisd (alhoewel er nog volk woont). Om dan ook de nieuwe site er vlak langs te zetten is perfect mogelijk terwijl men de andere saneert. En tijdens de sanering draaien ze toch op voor de kosten van de beveiliging en dergelijke. Waardoor dat een win win scenario zou kunnen zijn. Wanneer tegen 2055 het nog economisch en energietechnisch nuttig is om dat te doen.
Alle respect voor MCvarial, maar hij is kaderpersoneel van Electrabel. Wij van WC-eend... Ik stel zijn expertise niet in vraag, maar er is natuurlijk wel een bepaalde motivatie. Cijfers met een neutrale bronvermelding accepteer ik zonder probleem, beweringen plaats ik tussen haakjes.

Wat het hergebruik van de Doel site betreft: zelfs al zou er plaats genoeg zijn zou dit een nieuw MER vereisen. Gezien de groei van zowel Antwerpen, linkeroever als de haven lijkt het legale science-fiction dat zo'n MER ooit goedgekeurd zou worden.

parabellum

Legacy Member
Epyon zei:
Met dat verschil dat diezelfde onderhoudsploeg gedispatched wordt naar verschillende STEGS. Laten we nu nog stellen dat een 800MW STEG 20 FTE's per jaar vereist, dat is 40MW/FTE. Als ik Electrabel mag geloven werken er 960 mensen in Doel (2,8GW), dat is 3MW/FTE. Zelfs als we enkel de 605 sitegebonden FTE's in rekening brengen is dat nog altijd maar 4,2MW/FTE.

Kernenergie is goed voor de werkgelegenheid, dat zal ik u geven :) .

Die personeelsaantallen zeggen niets. Doel heeft 1000 'eigen werknemers' maar op een gewone dag lopen er nog eens evenveel contractanten rond. Met de huidige revisie waarschijnlijk een veelvoud daarvan. Idem voor het aantal effectieve werknemers in een gascentrale.

MCvarial

Legacy Member
Epyon zei:
Gezien het verlenen van vergunningen een exclusieve bevoegdheid van de uitvoerende macht is zou dit wellicht een aanpassing van de grondwet vereisen. Maar ja, technisch kan alles.

Er is een verschil tussen politieke verantwoordelijkheid en legale verantwoordelijkheid. Als een politieker zijn handtekening moet zetten onder een beslissing van het FANC kan hij de politieke verantwoordelijkheid afschuiven op hun technische expertise. Iedereen blij.


Epyon zei:
Jij hanteert nog de capacity factors uit uw studententijd zeker? ;) De capaciteitsfactor van Belgische offshore wind bedraagt 40% en is in 2017 nog gestegen (blz 66). Turbines zoals de 12MW GE Haliade halen zelfs CFs van 60%. Bovendien worden tegen 2025 de oude, kleine turbines (genre 2-3MW) vervangen door 7MW+ turbines, wat de CF nog omhoog jaagt. Scandinavische landen halen zo al consistent tegen de 50% en meer.

Ik hanteer de Belgische capaciteitsfactoren van het jaar 2017.

Epyon zei:
Ik denk wel dat er nog een businesscase zal zijn voor 2GW kernenergie, dat wel. Vooral dankzij onze goede interconnectie met het buitenland. Maar het wordt een moeilijke markt als je moet strijden met HE die nul euro marginale kost heeft.

U blijft dit maar herhalen zonder enige data naar voor te schuiven. Dit terwijl ik constant data naar voren schuif die het tegendeel beweert. Zoals de studie van PwC die aantoont dat zelfs een verlenging van 6GW nucleair tot 2050 goedkoper blijft dan gas & hernieuwbaar.

Epyon zei:
Met dat verschil dat diezelfde onderhoudsploeg gedispatched wordt naar verschillende STEGS. Laten we nu nog stellen dat een 800MW STEG 20 FTE's per jaar vereist, dat is 40MW/FTE. Als ik Electrabel mag geloven werken er 960 mensen in Doel (2,8GW), dat is 3MW/FTE. Zelfs als we enkel de 605 sitegebonden FTE's in rekening brengen is dat nog altijd maar 4,2MW/FTE.
Nope, ik heb het enkel over sitegebonden personeel. Vliegende maintenance teams en revisieteams zijn contractanten van andere firma's zoals Siemens, die tel ik niet mee.


Epyon zei:
Kan je eens het rapport geven waar die grafiek uit komt? Ik ben vooral benieuwd naar de datum. Sinds 2016 is de gasmarkt radicaal gewijzigd

IDDRI 2017

Epyon zei:
Er wordt een kleine vaste vergoeding afgesproken met daarop een productievergoeding die kwijtgescholden wordt als de prijs onder de €40/MWh daalt.

Dus u geeft toe dat de prijs onder de 40€/MWh ligt voor de korte verlenging van een oude centrale.
Dan ziet u meteen ook in dat de verlenging van een nieuwe centrale minstens 2 keer goedkoper is dan een nieuwe gascentrale en een verlenging van 4 nucleaire eenheden is dus een evidentie, er is maar 1 reden waarom je voor gas zou kiezen ipv nucleair en dat is politiek wanbeleid. Geen enkele andere.

Renegadexxripxx

Legacy Member
Epyon zei:
Alle respect voor MCvarial, maar hij is kaderpersoneel van Electrabel. Wij van WC-eend... Ik stel zijn expertise niet in vraag, maar er is natuurlijk wel een bepaalde motivatie. Cijfers met een neutrale bronvermelding accepteer ik zonder probleem, beweringen plaats ik tussen haakjes.

Wat het hergebruik van de Doel site betreft: zelfs al zou er plaats genoeg zijn zou dit een nieuw MER vereisen. Gezien de groei van zowel Antwerpen, linkeroever als de haven lijkt het legale science-fiction dat zo'n MER ooit goedgekeurd zou worden.
Ik kijk niet naar wij van wc eend, Ik kijk naar de informatie die ik voor mij krijg. Ik ben natuurlijk gekleurd omdat ik niet in he geloof waarop je een energiebeleid kunt steunen zonder enorme overcapaciteit of tot er een deftige bufferoplossing is die geen stukken van mensen kost. Maar voorlopig zijn we daar nog in de first movers of early adopter cyclus. En als overheid moeten wij niet noodzakelijk in die cyclus zitten. En die buffer in uw principe is de gascentrale.

Al kan je de info van een onderzoeker in HE, met een spin-off voor he (batterijgerelateerd indien ik mij nog goed herinner), even goed categoriseren als wij van wc eend.

Maar voorlopig in hetgeen ik gepost zie overtuigt wij van wc eend Electrabel mij het meest.

Wat niet wil zeggen dat ik niet overtuigd zou geweest zijn door wij van wc eend He, Indien wij nog geen kerncentrale hadden staan. En je zo een centrale niet kunt opkalafateren.

Hoe lang nog voor er een co2 heffing komt op aardgas? Men heeft mazout al afgeschreven. Men stopt uitbreiding van het gasnetwerk op nieuwe verkavelingen... Men gaat mensen willen sturen naar warmtepompen en dus elektriciteitsverbruik. Ook in de winter...

mac-bc

Legacy Member
Renegadexxripxx zei:
Ik kijk niet naar wij van wc eend, Ik kijk naar de informatie die ik voor mij krijg. Ik ben natuurlijk gekleurd omdat ik niet in he geloof waarop je een energiebeleid kunt steunen zonder enorme overcapaciteit of tot er een deftige bufferoplossing is die geen stukken van mensen kost. Maar voorlopig zijn we daar nog in de first movers of early adopter cyclus. En als overheid moeten wij niet noodzakelijk in die cyclus zitten. En die buffer in uw principe is de gascentrale.

Euh... Als er iets of iemand bij de Early Adopters moet zitten wat dit soort zaken betreft, dan is het wel uitgerekend de overheid.

Renegadexxripxx

Legacy Member
mac-bc zei:
Euh... Als er iets of iemand bij de Early Adopters moet zitten wat dit soort zaken betreft, dan is het wel uitgerekend de overheid.

Als overheid wens je leveringszekerheid en voorziening naar de toekomst.
Als het uw idee is om de early adopter te zijn, dan doe je dat enkel wanneer je zelf de vruchten kunt dragen van het geld dat je er insteekt. Dus wanneer je naast de lasten ook de lusten hebt. Op dit moment en met de techniek die er nu voorligt is dat niet het geval en laat je gewoon bepaalde bedrijven / spin-offs aan de overheidsbaxter hangen in de hoop dat de technieken in de toekomst nog verdere doorbraken hebben.

HE is niet concurentieel zonder enorme buffermogelijkheden of overcapaciteit om de leveringsonzekerheid op te vangen. Warmtepompen zijn niet concurrentieel onder de huidige marktomstandigheden.

Wens je ervoor te zorgen dat deze concurentieel zijn, dan pas je de marktomstandigheden aan zodanig dat deze concurrentieel kunnen worden of dat men meer onderzoek doet om de oplossingen marktconform te kunnen voorzien. Je gaat niet effe zeggen van kijk hier is een zak geld bouw mij even een installatie die we voor 1000 uren gaan gebruiken op jaarbasis. Neen je legt de bedrijven op om die leveringsgarantie te voorzien. Je legt tenzelfdertijd boetes op aan vervuilende oplossingen. En de markt zal zelf wel ervoor zorgen dat ze de optimale oplossing gaan voorzien binnen dat framewerk.En als dat dan is door geen gasinstallatie in belgië te zetten maar bij nederland x MWH op jaarbasis te mogen gebruiken of een nucleaire installatie op te lappen voor nog 20j. Dan is dat zo.

Je draait ook op voor de kosten, en natuurlijk ook voor de lasten. Maar als jij toch de kaart van de privé trekt voor zoiets als energievoorziening dan hoor je NOOIT de early adopter te zijn.

Dat China dat echter doet, begrijp ik perfect. Als sociaal kapitalistisch land : neen. Daar is het de taak om zo spaarzaam mogelijk om te gaan met het geld en het objectief voor energiegarantie en niet de sponsor te zijn van de x aantal falende oplossingen die het zijn van een early adopter wilt zeggen.

mac-bc

Legacy Member
Renegadexxripxx zei:
Als overheid wens je leveringszekerheid en voorziening naar de toekomst.

Dat wenst niet alleen de overheid, dat wenst iedereen. In het bijzonder de burgers en de bedrijven.

Renegadexxripxx zei:
Als het uw idee is om de early adopter te zijn, dan doe je dat enkel wanneer je zelf de vruchten kunt dragen van het geld dat je er insteekt. Dus wanneer je naast de lasten ook de lusten hebt.

Dat is dan weer iets dat ik vooral zou linken aan private ondernemingen, niet aan de overheid.

Renegadexxripxx zei:
Op dit moment en met de techniek die er nu voorligt is dat niet het geval en laat je gewoon bepaalde bedrijven / spin-offs aan de overheidsbaxter hangen in de hoop dat de technieken in de toekomst nog verdere doorbraken hebben.

HE is niet concurentieel zonder enorme buffermogelijkheden om de leveringsonzekerheid op te vangen. Warmtepompen zijn niet concurrentieel onder de huidige marktomstandigheden.

Mocht HE al niet concurrentieel zijn (wat ik in veel gevallen betwijfel), dan is het uitgerekend aan de overheid om als Early Adopters te fungeren. Zij bezitten namelijk het unicum om niet per se in een concurrentiële omgeving te moeten zitten. Daar ligt dus de ruimte om LT maatschappelijke belangen te laten primeren op de KT commerciële belangen.

Renegadexxripxx zei:
Wens je ervoor te zorgen dat deze concurentieel zijn, dan pas je de marktomstandigheden aan zodanig dat deze concurrentieel kunnen worden of dat men meer onderzoek doet om de oplossingen marktconform te kunnen voorzien. Je gaat niet effe zeggen van kijk hier is een zak geld bouw mij even een installatie die we voor 1000 uren gaan gebruiken op jaarbasis. Neen je legt de bedrijven op om die leveringsgarantie te voorzien. Je legt tenzelfdertijd boetes op aan vervuilende oplossingen. En de markt zal zelf wel ervoor zorgen dat ze de optimale oplossing gaan voorzien binnen dat framewerk.En als dat dan is door geen gasinstallatie in belgië te zetten maar bij nederland x MWH op jaarbasis te mogen gebruiken of een nucleaire installatie op te lappen voor nog 20j. Dan is dat zo.

Je draait ook op voor de kosten, en natuurlijk ook voor de lasten. Maar als jij toch de kaart van de privé trekt voor zoiets als energievoorziening dan hoor je NOOIT de early adopter te zijn.

Dat China dat echter doet, begrijp ik perfect. Als sociaal kapitalistisch land : neen. Daar is het de taak om zo spaarzaam mogelijk om te gaan met het geld en het objectief voor energiegarantie en niet de sponsor te zijn van de x aantal falende oplossingen die het zijn van een early adopter wilt zeggen.

Ik wil absoluut niet zeggen dat de overheid zomaar geld door ramen en deuren moet gooien om wat random onrendabele systemen tegen beter weten in levend te houden. Maar de overheid is wel dé partner bij uitstek die een voortrekkersrol (lees: Early Adopter ) moet spelen in een transitie die sowieso zal moeten gebeuren. En dat daar in het begin vooral kosten aan vasthangen die nog niet onmiddellijk renderen, dat staat buiten kijf en is ook geen probleem. De doelstelling van de overheid is niet om winst te maken, maar om de maatschappelijke LT belangen in het oog te houden. En ja, daar moet soms maatschappelijk geld ingestoken worden. Waarom hebben we anders zoiets als een overheid?

Renegadexxripxx

Legacy Member
mac-bc zei:
Dat wenst niet alleen de overheid, dat wenst iedereen. In het bijzonder de burgers en de bedrijven.
Neen dat wenst niet iedereen. Iedereen wenst zijn energie te hebben wanneer die dat zelf nodig heeft. Maar dat iemand anders wanneer die de stroom wenst te gebruiken dat niet heeft, dat laat de anderen koud.

mac-bc zei:
Dat is dan weer iets dat ik vooral zou linken aan private ondernemingen, niet aan de overheid.
Men heeft dan ook de mond vol van het feit dat de overheid moet opereren als een private onderneming.

mac-bc zei:
Mocht HE al niet concurrentieel zijn (wat ik in veel gevallen betwijfel), dan is het uitgerekend aan de overheid om als Early Adopters te fungeren. Zij bezitten namelijk het unicum om niet per se in een concurrentiële omgeving te moeten zitten. Daar ligt dus de ruimte om LT maatschappelijke belangen te laten primeren op de KT commerciële belangen.
Opnieuw dat is een verschil in opinie. Wanneer je een planningseconomie hebt, dan heb je perfect gelijk. Wanneer je in een private markt economie zit, dan is het de taak van de overheid om die LT maatschappelijke belangen te dirigeren via wetgeving en niet via subsidies of overheidsgeld.
Indirect zal dat ook wel gebeuren. Maar, is beter als via een directe route. Toch vanuit de hedendaagse gedachtegang over wat een overheid nog mag doen. Met name enkel zijn kerntaken. En investeren in energieoplossingen is daar niet 1 van.

mac-bc zei:
Ik wil absoluut niet zeggen dat de overheid zomaar geld door ramen en deuren moet gooien om wat random onrendabele systemen tegen beter weten in levend te houden. Maar de overheid is wel dé partner bij uitstek die een voortrekkersrol (lees: Early Adopter ) moet spelen in een transitie die sowieso zal moeten gebeuren. En dat daar in het begin vooral kosten aan vasthangen die nog niet onmiddellijk renderen, dat staat buiten kijf en is ook geen probleem. De doelstelling van de overheid is niet om winst te maken, maar om de maatschappelijke LT belangen in het oog te houden. En ja, daar moet soms maatschappelijk geld ingestoken worden. Waarom hebben we anders zoiets als een overheid?
Tuurlijk is dat wel een probleem. Omdat je op die manier juist overheidsgeld verspilt. De overheid is daar om het framewerk te voorzien. Niet om 1 oplossing te bankrollen. En dat is uiteindelijk hetgeen je doet met het voorstel van die gascentrales.
Wanneer je in een planningseconomie zit dan en enkel dan heb je echter volledig gelijk. Maar daarvan zijn we van afgeweken toen we destijds de kerncentrales hebben verkocht aan de privé. De privé had toen al budgetten aan de kant moeten zetten om nu de kerncentrales te kunnen vervangen of te investeren in nieuwe voorzieningen op basis van de wetgeving die de overheid had opgelegd. Zij hebben dat niet gedaan omdat ze toch wisten dat wanneer het zover komt wij te mak zijn om boetes op te leggen. En wij toch weer met een zak geld afkomen omdat je de burger toch niet zonder energie kunt zetten.
Het archief is een bevroren moment uit een vorige versie van dit forum, met andere regels en andere bazen. Deze posts weerspiegelen op geen enkele manier onze huidige ideeën, waarden of wereldbeelden en zijn op sommige plaatsen gecensureerd wegens ontoelaatbaar. Veel zijn in een andere tijdsgeest gemaakt, al dan niet ironisch - zoals in het ironische subforum Off-Topic - en zouden op dit moment niet meer gepost (mogen) worden. Toch bieden we dit archief nog graag aan als informatiedatabank en naslagwerk. Lees er hier meer over of start een gesprek met anderen.
Terug
Bovenaan