Israël kiest dinsdag voor de vijfde keer in tien jaar een nieuwe regering. Het rechtse Likud staat op winst.
Als de peilingen gelijk krijgen, mag Benjamin Netanyahu van de Likudpartij zich vanavond weer premier van Israël noemen. Een dergelijke uitkomst van de parlementsverkiezingen betekent echter weinig goeds voor vredesinitiatieven in het Midden-Oosten.
Pion van Iran
Het speerpunt van de Likudcampagne was méér geweld tegen Hamas, met als doel die beweging te vermorzelen. Likud weigert zelfs maar over een bestand te praten met Hamas, dat Israël met raketten beschiet en het bestaansrecht van Israël niet erkent. Hamas is, zegt Netanyahu, bovendien een pion van Iran, Israëls echte aartsvijand. ‘Elke vierkante meter gebied die Israël opgeeft aan de Palestijnen wordt ingenomen door Iran.’
Maar ook met gematigde Palestijnen valt niet te praten, vindt Netanyahu. Die zijn te zwak om te onderhandelen en terreur te bestrijden.
Onverzoenlijk
De zionistische Likud (Eenheid) is compromisloos en onverzoenlijk. Het handvest van de partij impliceert dat Israël grenst aan Jordanië en Egypte: er mag dus nooit een Palestijnse staat komen in de door Israël bezette gebieden Oost-Jeruzalem, de Gazastrook en de Westelijke Jordaanoever. Al deze gebieden moeten zo snel mogelijk volledig worden gekoloniseerd en geannexeerd.
Volgens Likud moet Israël de Palestijnen dwingen een gemankeerde staat te accepteren; stukjes gefragmenteerd land ingeklemd tussen grote joodse nederzettingen, afgesneden van elkaar en van Oost-Jeruzalem. De Palestijnen mogen niet de hoop kunnen koesteren daar ooit een florerende, soevereine staat van te maken. Ze moeten zich onderwerpen aan het Israëlisch dictaat.
‘Politicide’, noemde de in 2007 overleden vooraanstaande Israëlische socioloog Baruch Kimmerling deze groot-Israël-gedachte van Likud. De partij beroept zich op een goddelijk recht om zich het ‘heilige land’ te mogen toe-eigenen.
‘Dood aan de Arabieren’ stond tijdens Netanyahu’s campagne in 1998 op een spandoek boven zijn hoofd. Hij schortte tijdens zijn vorige en eerste regeerperiode (1996-1999) besprekingen en samenwerking met de Palestijnen op, draaide de door zijn voorganger (Rabin) gemaakte afspraken met hen terug en promootte de bouw van nederzettingen.
Tien jaar later is Netanyahu nog altijd een notoir tegenstander van dialoog met de Palestijnen. Voor gematigde leden is binnen Netanyahu’s Likud dan ook geen plaats. Op een enkeling na staan er stuk voor stuk messenslijpers op de partijlijst. Deze mensen vinden het een grove blunder dat Israël zich in 2005 uit de Gazastrook terugtrok.
Netanyahu voert achter de schermen al gesprekken met het extreem-rechtse Yisrael Beteinu. Dat wordt volgens de peilingen de derde partij van Israël met achttien zetels. Kopstukken van die Russisch-talige partij spreken al jaren openlijk de wens uit zich van álle Palestijnen te ontdoen; die in de bezette gebieden én de Palestijns-Israëlische staatsburgers. Dit door middel van een ‘transfer’ naar de Arabische landen in de regio, wat in feite neerkomt op gedwongen deportatie.
Machtsstrijd
Als Likud wint, staan de haviken in Israël en Gaza tegenover elkaar. Ook bij het door Iran gesponsorde Hamas hebben pragmatici het veld moeten ruimen voor hardliners. De machtsstrijd tussen Hamas in de Gazastrook en aartsrivaal Fatah op de Westelijke Jordaanoever verkleinen de kansen op een vergelijk nog verder.
Het enige lichtpuntje is dat de recente oorlog in Gaza het Midden-Oostenconflict op de agenda van president Obama heeft gezet. Alleen hij kan een oplossing afdwingen. Maar Likud en Hamas weten ook dat Obama met grote binnenlandse problemen kampt en dat change gemakkelijker is gezegd dan gedaan. Likudpartij van Netanyahu is compromisloos en onverzoenlijk.
.