Ik vind dat altijd een moeilijke discussie. Op zich ben ik akkoord: ik heb ook de indruk dat in onze drang om in elke individuele nood te voorzien we echt wel op grenzen botsen. De NIMBY-reflex wanneer er een tramlijn, windmolen, gevangenis, ... moet komen is daar een heel duidelijk voorbeeld van.Soms, als een project financieel niet haalbaar is, moet je de schaal ervan wat aanpassen als je het wilt redden. Zo is het ook met onze sociale zekerheid.
We moeten beseffen dat de tijd van vooruitgangsoptimisme en alsmaar betere zorg voorbij is. Over de volledige lijn moeten we al onze vangnetten wat kleiner maken, en dat ook durven erkennen in plaats van ter plaatse te trappelen en het over quick wins en efficientieverhoging te hebben.
Verder:
We hebben onze maatschappij alsmaar veiliger en veiliger gemaakt, en burgerrechten steeds dieper verankerd, tot het punt dat er een soort van utopisch ideaal is van een overheid die volledig ten dienste staat van individuele burgers in plaats van de burgers die ten dienste staan van ons land. Geen van beide uitersten zijn goed, maar het is wel enorm één kant uitgeslaan. We staan voor een aantal grote werven en we krijgen niks meer gedaan. Klimaatverandering, elektrificatie van ons energiesysteem, het opruimen van onze ruimtelijke wanorde... Helaas lopen we gebukt onder miljoenen en miljoenen goedbedoelde regels aan wetgeving die alles tot een complete stilstand dwingen en die de kleinste actiegroepen in staat stellen om kritische miljardeninvesteringen tegen te houden.
Misschien moeten we durven een deel van al die bepamperende regelgevingen los te laten. Er bestaat een enorme hoeveelheid maatregelen met een statistisch verwaarloosbaar effect op onze gezondheid en veiligheid die zoveel vooruitgang tegenhouden. We geven miljarden euro's extra uit om een hoogspanningskabel ondergronds te laten lopen. Voor wat? Een statistisch bewezen gezondheidsvoordeel van 1 minder kinderleukemie-patiënt over het hele land per 30 jaar? Is dat niet nonsensicaal? Moeten we als natie niet tegen burgers durven zeggen: sorry, maar het belang van het land gaat voor op zulke marginale gezondheidseffecten? De overkapping van de Antwerpse ring, nog zoiets. Miljarden en miljarden uitgeven voor de gezondheid van de slechts enkele tienduizenden mensen die langs de ring wonen. Sorry: maar we leven niet in een pretpark.
Het is allemaal niet-onderzocht populistisch gezwets van mijnentwege, maar ik heb de indruk dat we makkelijk een begrotingsoverschot krijgen als we als land fors tegen NIMBY/Wappie-cultuuur in durven gaan.
Langs de andere kant denk ik wel dat veel van de regelgeving in de grond nuttig is om niet te eindigen met een systeem zoals China. Dat is natuurlijk een doemscenario.