Creeping Death
Legacy Member
utred? zei:Hut klinkt zo primitief, die vind ik begrijpelijk. Jungle is inderdaad ook vreemd. Staat de reden niet in dat artikel uitgelegd? Ben wel benieuwd eigenlijk.
Goh ja, een hut is imo een primitief huis. Artikel hier onder:
Het woord slaaf. Niemand stond daarbij stil. Maar als je het omschrijft als een mens die als koopwaar wordt aangeboden, dan lees je daar niet meer zo gemakkelijk overheen.’
Bambi Ceuppens, antropologe en wetenschappelijk commissaris bij het AfricaMuseum, stelde een document op met taalaanbevelingen voor de wetenschappers en medewerkers van het museum. Een hulpmiddel bij het uitschrijven van de bijschriften en teksten voor de exposities die vanaf de heropening begin december te zien zijn. Ceuppens noemt het gebruik van haar lijst geen verplichting, maar hoopt wel dat het iets in gang zet. ‘Ik wilde de wetenschappers doen nadenken over hun woordenschat. Ik heb getoond welke woorden laakbaar zijn in welke van onze landstalen en het Engels. Want soms is een woord oké in het Frans, terwijl het in het Duits of het Nederlands not done is. Vervolgens stelde ik ook telkens een alternatief voor. Nu eens een synoniem, dan weer een omschrijving.’
Geen jungle, geen tamtam
Dat ze ‘jungle’ en ‘tamtam’ wil doen verdwijnen, heeft te maken met de nieuwe rol die het museum zichzelf ziet spelen. Vóór de renovatie werd het koloniale verleden van ons land amper vanuit kritische hoek belicht. Wie in *Tervuren voor het eerst kennismaakte met het continent, kreeg een vertekend beeld: veeleer een verheerlijking van het kolonialisme dan een schets van het ontvoogde Afrika. Het AfricaMuseum is zich ook bewust van de groeiende multiculturaliteit en de gevoeligheid van bepaalde woorden.
‘We hebben een verantwoordelijkheid om onze kennis te delen en om stereotiepe beelden tegen te gaan’, zegt Ceuppens. ‘Niet elke Afrikaan is hetzelfde. Wij vergelijken toch ook geen Finnen met Italianen in Europa? Er is zo veel diversiteit op het continent dat 55 landen telt. En we moeten ook af van het beeld dat iedereen in een hut woont in Afrika. Daarom stel ik in mijn richtlijnen voor om huis te gebruiken. Een algemene term is altijd beter.’
De spleettrommel van de Khoisan
Taal- en letterkundige Martina Temmerman (VUB) bevestigt dat je net door andere woorden te gebruiken, kunt aantonen dat er ook niet-westerse perspectieven zijn. Dat het op termijn zelfs ons beeld kan veranderen. ‘Taal kan zo een invloed hebben op ons denken. Al is dat een heel langzaam proces.’ De professor denkt bijvoorbeeld aan vacatures waarin zowel de mannelijke als vrouwelijke functieomschrijving is vermeld. ‘Op die manier hebben we toch het stereotiepe beeld dat we vroeger over beroepen hadden al een beetje doorbroken. Dit kan op termijn ook met onze koloniale woordenschat.’ Dan kijkt niemand meer op van een zin als dat ‘de spleettrommel van de Khoisan weerklinkt in het tropische regenwoud’.