Archief - bèta VS Gamma/Alfa- wetenschappen

Solid Q zei:

Als je één zin verder leest :

Neutronen, atomen, bloedlichaampjes, vliegen, wind, ... en ga zo maar door waren er natuurlijk voor ons, dit ontken ik niet. Echter worden de exacte wetenschappen daarrond gebouwd en de manier waarop is volledig bepaald door de mens en is dus een constructie.

Dat water+zout= zoutwater is een natuurverschijnsel, maar dat wij daar allerlei berekeningen, symbolen en hypotheses rond ontwikkelen bestaat niet in de natuur maar komt van ons. Daarom verschilt een wetenschap als biologie niet van een wetenschap als sociologie. Beiden hebben als kerntaak: leren, begrijpen, verklaren. Enige verschil is dat de groep van "exacte" een systeem hebben ontwikkeld die voor hen logisch lijkt en dus ook gemakkelijker kan verklaren.

Klik om te vergroten...

Wiskunde is volledig door de mens opgebouwd en toch komt dat overal in de natuur terug. Dat is in de omgekeerde volgorde gegaan dan de andere exacte wetenschappen en toch is het resultaat hetzelfde. Wat een argument is voor de natuurlijkheid van de door de mens bedachte verklaringen. Vergeet trouwens niet dat die symbolen en berekeningen allemaal voor een echt natuurlijk fenomeen staan. In geen enkele vergelijking staat een term er "zomaar even tussen". Ik snap niet goed waar je naartoe wilt.

Over het systeem van de exacte wetenschappen wordt al eeuwen gediscussieerd door filosofen/wetenschappers en is toch nog steeds nagenoeg hetzelfde. Dat wilt toch wel iets zeggen zeker?

Avondland zei:

Is dat dan geen 'echte wetenschap'? Dan sluit je de traditionele wetenschappen uit, die de metafysica nog erkennen. Dan bevestig je overigens alleen maar de beperktheid van de moderne wetenschap.

Klik om te vergroten...

Ik sta meewarig tegenover een wetenschap die een groot deel van haar tijd moet besteden aan het uitleggen waarvoor ze dient en waarom ze belangrijk zou zijn. Ik heb geen probleem met de beoefening ervan, zolang ze maar haar plaats kent en niet pretendeert een invloed op de 'echte' wetenschappen te hebben. Het laatste wat we kunnen hebben zal wel een obstructie van wetenschappelijk onderzoek zijn omdat een of andere armchair theorist vindt dat het niet kan. Dat is ons terug in Middeleeuwse toestanden gooien.

Oh, en verwar dit overigens niet met ethiek. Ethiek in de wetenschap moet er uiteraard zijn, maar dat is een heel andere zaak.

Benjamin zei:

Dat is niet waar. Exacte wetenschappers hebben niet de quarks, protonen, neutronen, electronen, atomen en moleculen uitgevonden; die waren er al voordat wij er waren.
Alles wat exacte wetenschappers hebben gedaan is het ontdekken van het bestaan van dit alles. Dit begon met relatief simpele modellen die steeds vollediger zijn geworden dankzij tal van experimenten en mogelijk is het model nog niet af.

Exacte wetenschappers hebben niet de natuurwetten uitgevonden: deze wetten bestonden al voordat wij bestonden...

Daar zit nu net het verschil tussen exacte wetenschap en niet-exacte disciplines.

Klik om te vergroten...

Daar ben ik allemaal toch niet zo zeker van. De natuurwetenschap gebruikt theoretische constructies om zaken te kunnen verklaren en (vooral) dus te voorspellen. Als je daaruit afleidt dat die constructies ook echt bestaan (zoals bijvoorbeeld quarks) dan begeef je je op gevaarlijk terrein. In ieder geval valt het buiten het kader van die wetenschap zelf.

Exorikos zei:

Wiskunde is volledig door de mens opgebouwd en toch komt dat overal in de natuur terug. Dat is in de omgekeerde volgorde gegaan dan de andere exacte wetenschappen en toch is het resultaat hetzelfde. Wat een argument is voor de natuurlijkheid van de door de mens bedachte verklaringen. Vergeet trouwens niet dat die symbolen en berekeningen allemaal voor een echt natuurlijk fenomeen staan. In geen enkele vergelijking staat een term er "zomaar even tussen". Ik snap niet goed waar je naartoe wilt.

Over het systeem van de exacte wetenschappen wordt al eeuwen gediscussieerd door filosofen/wetenschappers en is toch nog steeds nagenoeg hetzelfde. Dat wilt toch wel iets zeggen zeker?

Klik om te vergroten...

Uit een model (ook al heeft het nog zoveel praktisch nut) kun je niets afleiden over de ontologische structuur van de werkelijkheid. Dat wist Descartes al, toch de vader van de mathematisering van de wereld.
Natuurlijk, het is verleidelijk om te stellen dat wanneer een model zoveel 'succes' heeft, het wel waar moet zijn. Dat is de positie van wetenschappelijke realisten. Maar zelf vind ik dat toch niet zo'n heel erg overtuigend argument, omdat zaken die binnen een bepaald blikveld erg zeker lijken, vanuit een ander (fundamenteler) standpunt toch onderuit gehaald kunnen worden. Het arbitraire van onze logica (waarom is de 'gewone' logica beter dan bijvoorbeeld een paraconsistente logica?) of bijvoorbeeld de circulariteit van kennis (wat rechtvaardigt de rechtvaardiging?) zijn misschien vanuit een puur wetenschappelijk standpunt irrelevant, maar in deze discussie niet. Als je de problemen die zich op dit meest basale niveau al stellen bekijkt, dan begrijp ik niet hoe je er zo zeker kunt van zijn dat de werkelijkheid er zo en zo uitziet (helemaal wat betreft onobserveerbare entiteiten).

Ik stel niet dat alle modellen kloppen. Een groot deel van de modellen klopt zoals ze beschreven zijn, een ander deel klopt niet volledig omdat het model nog onvolledig is.
Kijk bijvoorbeeld naar de geschiedenis van het atoom. De modellen hiervan bevatten telkens een kern van waarheid maar waren steeds te onvolledig om alles goed te kunnen duiden (en misschien geldt dit ook voor het huidige model). Het begon met de ontdekking dat atomen de 'bouwstenen' zijn van moleculen, vervolgens werd ontdekt dat er positieve en negatie ladingen zijn, weer later werd ontdekt dat alle positieve ladingen in het midden van het atoom zijn geconcentreerd terwijli de negatieve ladingen gespreid zijn over het hele atoom maar juist niet in het midden en weer later kwam men tot de hypothese dat ook electronen, protonen en neutronen zijn opgebouwd uit kleinere deeltjes. Er is op dit moment geen garantie dat ons atoommodel volledig is, wel zijn veel elementen uit dit atoommodel zeker.

Maar goed, dit was slechts een voorbeeld. Waar het mij om ging is dat de natuurwetenschappen (chemie, fysica en biologie die veel gebruik maken van wiskunde) en hiervan afgeleide wetenschappen trachten te achterhalen hoe de wereld om ons heen fysiek en energetich in elkaar steekt terwijl veel andere disciplines (economie, sociologie, grootste deel van de psychologie) zich meer bezig houden met door de mens geconstrueerde denkbeelden hetgeen inderdaad vager van aard is maar daarom niet moeilijker te bestuderen.

Benjamin zei:

Maar goed, dit was slechts een voorbeeld. Waar het mij om ging is dat de natuurwetenschappen (chemie, fysica en biologie die veel gebruik maken van wiskunde) trachten te achterhalen hoe de wereld om ons heen fysiek en energetich in elkaar steekt terwijl veel andere disciplines (economie, sociologie, grootste deel van de psychologie) zich meer bezig houden met door de mens geconstrueerde denkbeelden hetgeen inderdaad vager van aard is maar daarom niet moeilijker te bestuderen.

Klik om te vergroten...

De natuurwetenschappen trachten niet zozeer te achterhalen hoe de wereld in elkaar zit, maar proberen die wereld zo te beschrijven zodat er feiten mee verklaard en voorspeld kunnen worden. En dit geldt evenzeer voor die andere disciplines.

De natuurwetenschappen trachten niet zozeer te achterhalen hoe de wereld in elkaar zit, maar proberen die wereld zo te beschrijven zodat er feiten mee verklaard en voorspeld kunnen worden.

Klik om te vergroten...

Je zou dat als een middel kunnen zien om de wereld beter te begrijpen, ofdat dat nu het doel is of niet.

Ik ga deze discussie nog eens bovenhalen want ik vind ze wel interessant.

Ik denk dat er niemand gaat ontkennen dat de exacte wetenschappen al meer verwezenlijkt hebben dan de menswetenschappen. Ze bestaan dan ook al langer en hebben zoals het moet ook al meermaals op hun bek gegaan.
Ik denk dat er ook niemand zal ontkennen dat beide soorten wetenschappelijke methodes gebruiken en dat beide soorten een maatschappelijk nut hebben.

Het grote verschil zit volgens mij dan ook in het onderwerp dat ze bestuderen en welk effect het onderwerp heeft op de studie.
Als je er van uitgaat dat wetenschap enkel fenomenen mag bestuderen die niets te maken hebben met de mens. Dan ben je snel uitgepraat natuurlijk. Zo een afbakening lijkt mij echter wel zonde van de mogelijkheden die wetenschap biedt.

Het feit is wel dat het onderwerp van de exacte wetenschappen gemakkelijker te bestuderen is dan dat van de menswetenschappen. Daardoor kan men sneller wetmatigheden vaststellen bij de exacte. Maar aan de andere kant kunnen exacte wetenschappen onmogelijk beweren dat zij met alle factoren rekening houden, simpelweg omdat ze niet zeker kunnen zijn dat ze alle factoren kennen. Ik vind dus dat men menswetenschappen niet mag uitsluiten enkel omdat bij bepaalde modellen factoren ontbreken.

Verder vind ik ook, dat dogmatisch een socioloog de titel wetenschapper ontzeggen getuigd van ignorantie. Zoiets zeggen toont duidelijk dat men geen inzicht heeft in de vooruitgang die deze jonge wetenschap geboekt heeft in haar +/- 200-jarig bestaan.
Men kan evengoed deze discussie voeren met een fundamentele gelovige als men niet onderbouwde stellingen wil.

Ik geloof dus in één grote wetenschappelijke familie, al is het maar om een onderscheid te maken tussen stellingen die empirisch zijn en andere. Zeker nu lijkt het mij van maatschappelijk belang dat wetenschappen een front vormen tegen pseudowaarheden.