PBR Streetgang zei:
Ik zeg hier niet dat er geen intellectuele pretjes aan A Clockwork Orange te beleven zijn, maar het hele intellectuele aspect (humoristisch of niet) van de film is wel echt overrated. It's good, but it ain't all that.
Maybe so ...
Maar die film heeft echt wel zijn reputatie tegen. En dat is een mes dat langs twee kanten snijdt. Enerzijds wordt de film verguisd omwille van het extreme en vermeend verheerlijkt geweld anderzijds groeide daardoor een cinefiele tegenreactie van filmfans die het intellectuele aspect van de film te hard ging benadrukken. Dat laatste is een verkeerde bril om die film te bekijken. Hij is evenveel intellect als branie en emotie.
Hoe ergerlijk zijn trouwens al die nitwits niet die de film de hemel inprijzen omdat ze een stijve krijgen van de 'ultra violence'? Hoe verkeerd kan je een film begrijpen? Niet dat Kubrick een zedenlesje zit te geven, daar is hij als regisseur een te objectieve observator voor. Zie in deze ook de verheerlijking van Tony Montana in Scarface. Er staat niet voor niet een anti voor sommig helden.
Voor mij ligt de waarde van A Clockwork Orange in de stilistische keuzes die Kubrick maakt en vooral de taalkundige pret die in het boek (en dus inderdaad ook de voice-overs en dialogen in de film) zit. A Clockwork orange (het boek) is een taalkundig feest zonder weerga. Op dat vlak is wat Burgess deed een voor mij ongeëvenaard feest vol, welja, intellectuele pret. En toch is de film beter. Door de hoopvolle epiloog van het boek te schrappen (waarin Alex uitkijkt naar een betere toekomst voor zijn vrouw en kinderen die hij niet dezelfde fouten wil zien maken) wordt de film veel zwartgalliger en meer dubbelzinnig. Tot grote ergernis van de auteur die op een gegeven moment zelfs de publicatie van zijn boek ging betreuren omwille van, wat hij ook zag als, 'de verheerlijking van seks en geweld'. Dat triootje waar jij het over hebt is in dat licht interessant; in het boek verkracht Alex de meisjes, in de film is dat niet zo. Op zijn minst gezien lijkt alsof ze instemmen met de escapade. Geen 'in your face' gemoraliseer bij Kubrick. In de plaats van simplismen wordt je eerder op moreel vlak in de war gebracht, en dit tot grote ergernis van vele critici destijds en dus ook de auteur
Het kiezen van fantastisch bronmateriaal is trouwens een constante in Kubricks oeuvre. En dan vooral 's mans gewoonte om dat volledig naar zijn hand te zetten (zie ook een geïrriteerde Stephen King en horden Thackerayliefhebbers) Ik vind A Clockwork Orange een fantastische film die vaak vanuit een foute hoek wordt benaderd door liefhebbers. De film is evenveel 'rock and roll' als filosofie als taalkunde. Een totaalspektakel dat naar mening niet genoeg kan aangeprezen worden omwille van al die redenen. Het is de zwartgallige ambiguïteit en het inherente pleidooi aan de kijker om zijn eigen (morele) brein te gebruiken dat de film naar het tijdloos meesterwerk duwt.
Niet meteen mijn favoriete Kubrick. Daarvoor ben ik teveel een Barry Lyndonfan, die andere antiheld. Desalniettemin: niets te overrated
