Franse moslims worden op de arbeidsmarkt gediscrimineerd
Moussa Aynan | 04.11.2005 | 17:10:10 | Views: 343 | integratie
De aanhoudende rellen in de grauwe voorsteden van Parijs hebben de ontevredenheid van Franse Noord-Afrikanen aan het licht gebracht.
Sadek is onlangs gestopt met het bezorgen van boodschappen vlakbij Saint-Denis, in het noorden van Parijs. Hij was het zat om met zware boodschappentassen de trappen op te moeten lopen. Sadek is 31 jaar, heeft middelbaar onderwijs genoten en wil nu beter werk. Maar hij weet dat hij weinig kans maakt. "Met een naam zoals de mijne, kun je geen verkoper worden."
Met zijn Arabische oorsprong aan het zicht ontrokken zou telemarketing een mogelijkheid kunnen zijn. Het verhaal van Sadek geeft een goed beeld van de uitzichten op een baan voor de kinderen en kleinkinderen van islamitische immigranten.
Officieel zijn ze Frans zijn, maar ze weten dat Ali en Rachid veel minder carrièremogelijkheden hebben dan Alain of Richard. Discriminatie op grond van afkomst is in Frankrijk verboden, maar als je een blik op de kantoren en winkels werpt weet je dat het aan de orde van de dag is.
Het beeld wordt door de statistieken bevestigd. Onder Franse autochtonen is het werkloosheidcijfer 9,2%. Onder de allochtonen is het 14%, zelfs als degenen zonder diploma niet meegeteld worden.
Gesloten deuren
De pressiegroep "SOS racisme" brengt discriminatie op de arbeidsmarkt regelmatig aan het licht. Werkgevers negeren sollicitanten met een buitenlandse naam. De organisatie zegt dat racisme vaak in de detailhandel en serviceverlening voorkomt, maar ook bij banen waar er geen contact met de klanten is. "Sommige bedrijven geloven dat het voor een marketingmanager nodig is dat zijn voorouders vele generaties in Frankrijk hebben gewoond, om de Franse consumenten te kunnen begrijpen," aldus een recent verschenen rapport van SOS Racisme.
"De deuren zijn gesloten als je een Arabier bent," zegt Yazid Sabeg, zakenman en schrijver. Veel jongeren komen voor het eerst in aanraking met een gesloten deur als ze uitgaan. "De eerste keer dat een portier zegt:'je komt er niet in' accepteer je dat," zegt Nadir Dendoune, een journalist uit Saint-Denis. "Maar na de tweede of derde keer, ga je vol haat naar huis." En als je geen baan kan vinden, voegt Meneer Dendoune er aan toe, verandert wanhoop in paranoia. "Elke afwijzing, zelfs de niet-raciale, ondermijnt dan je zelfvertrouwen. Je denkt dat je het nooit zal maken omdat je een Arabier bent."
Verkeerde benadering
Frankrijk heeft talloze organisaties die voor immigranten opkomen - een Hoge Raad voor Integratie, een Directoraat voor Bevolkingen en Migranten, verscheidene commissies ter bevordering van de integratie van immigranten, etc. Desondanks heeft volgens de Franse rekenkamer het integratiebeleid gefaald. De situatie kan leiden tot "ernstige sociale en raciale spanningen," waarschuwde de rekenkamer met een voorspellende blik.
Volgens sommigen is het concept van integratie gedoemd te mislukken. "Mensen hebben het altijd over de noodzaak om moslims te integreren. Maar de jongeren zijn Frans. Waarom zouden ze dan moeten integreren?" vraagt Samia Amara, een jeugdwerker nabij Parijs, zich af. Meneer Sabeg is het ermee eens dat integratie gebakken lucht is. "Wat houdt het in, is het de bedoeling dat sommige Fransen integreren en dat anderen geïntegreerd worden?"
Sommige politici stellen dat Frankrijk deze mislukking behoort toe te geven en iets nieuws moet proberen. Manuel Valls, parlementslid en burgemeester van Evry, een stad ten zuiden van Parijs waar de helft van de bevolking buitenlandse wortels heeft, zegt dat Frankrijk "niet de les aan Engeland of Amerika kan lezen" aangaande immigratie en integratie. Hij wijst erop dat zijn land geen zwarte of Arabische tv-presentatoren heeft, en dat alle parlementsleden in Frankrijk blanken zijn.
Werkloosheidscijfers
9.2% voor autochtone Fransen
5% voor academici
26.5% voor Noord-Afrikanen met een academische titel
Source: Insee
Manuel Valls gelooft sterk in "positieve discriminatie" – een erg on-Frans concept dat geaccepteerd begint te worden. Het globale idee is extra hulp gebaseerd op geografische en sociale criteria, en niet raciale gronden. De heer Valls wijst op zijn eigen kiesdistrict, waar een project loopt dat uitgaat van positieve discriminatie.
Het Robert Doisneau Lyceum is een middelbare school die in een wijk staat waar de woningen in een zeer slechte staat verkeren en waar het werkloosheidspercentage meer dan 30% bedraagt. Zo'n 70% van de leerlingen heeft buitenlandse ouders of grootouders. Ondanks dezer uitdagende cijfers biedt de school een kans om uit de getto weg te komen.
"De scholieren komen hier om te studeren en te slagen," zegt de hoofddocent Genevieve Piniau. Ze bereidde de weg voor bij het aangaan van samenwerkingsverbanden met zogenaamde "elite scholen". Ambitieuze leerlingen van deze elite scholen namen scholieren van het Doisneau Lyceum op sleeptouw om ze te helpen hun ambities waar te maken.
Het Lyceum neemt ook deel aan een programma van het Politicologisch Instituut van Parijs. Dit programma zorgt ervoor dat kansarme leerlingen toegang tot bepaalde voorzieningen krijgen. Het resultaat is dat 89% van de leerlingen de school met een diploma verlaat – ruim boven het nationaal gemiddelde – en op de universiteit zetten de ex-leerlingen van het Doisneau Lyceum dit succes voort.
Verre droom
Natuurlijk hebben jongeren uit de arme voorsteden niet alleen onderwijs nodig, banen zijn ook onmisbaar. Omdat wetten uit het verleden niet hebben gewerkt, probeert men nu de werkgevers over te halen vrijwillig mee te doen. Meneer Sabeg is een van de sponsors van het nieuwe "diversiteitshandvest", die bedrijven ertoe aan zet om "de diversiteit van de Franse samenleving" te weerspiegelen door gekwalificeerde niet-blanken in dienst te nemen. Hoe het uitgewerkt moet worden is nog onduidelijk.
Meneer Sabeg kijkt voor inspiratie naar de overkant van het kanaal, waar het hoofd van Vodafone – een van de grootse bedrijven in Europa – een Indiër is, Arun Sarin. "Als dat hier gebeurt, weten we dat Frankrijk veranderd is," zegt hij. Terwijl Sadek in Saint-Denis genoegen zou nemen met een tijdelijk baantje op het postkantoor – maar dat blijft een verre droom.
Vertaald door Moussa Aynan
Bron:
http://news.bbc.co.uk/1/hi/world/europe/4399748.stm
) 