Zucht, ons bomma wordt oud.
We praten er nu al een dikke twee jaar over dat ze best eens zou overwegen om naar een rusthuis te gaan. Onze bompa is nu al meer dan tien jaar dood en ze heeft zich altijd redelijk goed kunnen behelpen, mede door de hulp van familie en vrienden, maar de laatste tijd begint ze lichtjes seniel te worden (nu, seniel... vergeetachtig op het gevaarlijke af). Ze heeft geld genoeg en woont alleen in een huis met een heel grote tuin (normaal tuintje met daar nog een grasperk met de oppervlakte van een half voetbalveld achter), maar de laatste tijd merkt ze dat ze eigenlijk zich meer ergert aan dingen dan wat anders. Tenzij om op zondag iets te gaan drinken met de pastoor en haar vriendinnen komt ze niet buiten, dus van die tuin geniet ze niet. In huis doet ze eigenlijk ook telkens dezelfde 3 ruimtes aan (de slaapkamer op het gelijkvloers, de woonkamer met keuken en de badkamer), dus in pak beet 80% van het huis komt ze gewoonweg niet (ze is al maanden niet meer op de bovenverdieping geweest). Enkel op familiefeestjes (een paar keer per jaar) komt ze nog in de zitkamer, en dat is het ongeveer.
Mijn vader was er vandaag weer op bezoek (woont een flink eind van ons af, dus hij gaat elke zondag en wij gaan om de andere zondag mee) en naar wekelijkse traditie bakt zij dan een pan spek voor hem. Alles goed en wel, maar mijn vader merkte plotseling dat ze het gas had laten openstaan en het huis was enorm doordrongen van de geur van gas. Mijn vader heeft nog een verstopte neus en hij kon het gelukkig erdoor ruiken, terwijl mijn grootmoeder al jarenlang problemen heeft met ruiken. Mijn vader zet meteen alle ramen en deuren open en mijn grootmoeder wil dan nog het vuur terug aanzetten. Daarna kwam mijn oom binnen (mijn vaders jongere broer) en hebben zij samen eens een duchtig woordje "geklapt" met ons bomma. Dit was al de derde keer dat ze iets gelijkaardigs flikte terwijl mijn vader erbij is (en dat is potverdomme maar 1 keer per week gedurende een uur of 3, 4) en bij mijn oom had ze dat blijkbaar ook al 2 keer gedaan.
Ons bomma wil ab-so-luut niet naar een rusthuis, al is dat meer uit trots en zelfmedelijden dan effectief gekeken naar financiële moeilijkheden of moeilijkheden met planning. Ik zie ons bomma doodgraag, maar ze kan toch godverdomme een valse heks zijn als ze dat wil. Telkens als het onderwerp "home" bovenkomt, begint ze allerlei smoesjes te verzinnen om maar niet te moeten gaan. Dat de mensen het daar zo zielig hebben, dat ze op hun dood zitten te wachten, dat ze niks mogen meenemen, ...
Op sommige argumenten kun je dan natuurlijk niet anders dan ze enigszins gelijk geven. Ja, mensen beleven in een rusthuis de laatste fase van hun leven. Het is niet alsof een rusthuis dient om even op te kikkeren en dan weer naar huis te gaan. Ja, in een rusthuis zijn er regels en doe je niet zomaar alles wat je wil. Dat is echter ook met een bedoeling gedaan: als je niet naar de eetzaal gaat om te eten of wat sociaal te doen blijf je gewoon in je bed liggen en dan kun je eigenlijk net zo goed in een ziekenhuis wachten op je dood.
Het ergste is dan nog dat mijn tante (mijn vaders zus) een meepratertje is die toch altijd zoveel medelijden met haar heeft. Soms vindt ons bomma dat zelf verkeerd, maar meestal hoort ze al die verhalen over arme oude mensjes die in een rusthuis zitten maar al te graag aan omdat ze dan misschien niet moet gaan. En om niet te moeten gaan, zal ze alles in de strijd leggen: stoken in de familie, valse beschuldigingen die na een luttele paar dagen uitkomen, leugens, ... zoals mijn moeder het al een keer zei: eens je een bepaalde leeftijd voorbij bent, valt elk besef van wat je andere mensen aandoet volledig weg. Mijn overleden grootmoeder langs moederskant was immers ook een quasi-onhebbelijk mens geworden toen ze noodgedwongen naar een serviceflat moest verhuizen. Later zou ons ma nog vragen aan mijn vader of hij ooit had verwacht dat zijn moeder ooit nog zo'n moeilijk mens zou worden als die van haar. Neen, was zijn schaapachtige repliek.
Meestal huilt ze tijdens gesprekken als die van vanmorgen, maar vandaag was ze kalm en sereen, zij het niet gevoelloos. Ze wist met andere woorden dat mijn vader gelijk heeft: het kan zo niet verder. Ooit zal ze voor begeleide verpleging moeten kiezen (ze valt nogal regelmatig en op den duur komt ze zo hard ten val dat het niet anders meer kan) en dat wringt in de ogen van een vrouw die haar hele leven lang alles alleen heeft gedaan. Vijf kinderen opgevoed terwijl de man uit werken was en de dolste uren klopte is nog maar één van de weinige dingen die ze heeft verwezenlijkt.
Ach, 't is complex. Ze kan toch zo'n valse tik zijn, maar waarom zie ik ze dan zo graag?
ad:
En nog 150 andere, ma nie iedereen zit hier natuurlijk
