Macht over straat niet afgeven
Bekijk de pagina uit de krant
Een tiener doodsteken omdat hij zijn MP3-speler niet wil afgeven. Het doet denken aan Meindert Tjoelker in Leeuwarden die eind 2004 op straat doodgeschopt werd door vier jongeren die vonden dat ze een fiets mochten vernielen. Tegen dat zinloos geweld kwam ,,heel Nederland'' op straat. De Nederlandse samenleving toonde haar veerkracht. Hoe reageren Brussel en België?
Onze overheden sussen intussen dat het centraal station van Brussel al bij al een van de veiligste van Europa blijft en dat Brussel een van de veiligste hoofdsteden ter wereld is. En dat is ook zo. En het is schandelijk dat extreemrechts doet alsof dat niet zo is en alsof het nodig is dat de bevolking zich bewapent. Maar ontkennen dat er in delen van Brussel een echte strijd om de macht over de straat bezig is, is evenzeer fout. Die strijd is er wel degelijk. Een pak ontspoorde jongeren - het zijn niet eens benden - reageren hun frustraties af op omstanders die ze pesten. Ze doen dit met een mentaliteit van ,,wie doet ons wat?''. Het is hen niet in de eerste plaats te doen om de handtassen die ze stelen of de MP3-spelers die ze afpakken. Het gaat hen om het machtsgevoelen; het gaat er hen om zich te manifesteren tegenover een samenleving die hen geen plaats gunt.
Bestuur en politie capituleren voor dit tuig. De Brusselse metro liet dit deze week nog weten. Pesten op de weg wordt iets waarmee we moeten leren leven, is de boodschap die uitgaat van die capitulatie. Dat kan niet. Veiligheid vormt een basisrecht voor de burger. Van pesten op het werk, heeft de politiek een prioriteit gemaakt. Terecht. Maar pesten op de weg is even onaanvaardbaar en verdient evenzeer prioriteit.
De etters die de straten onveilig maken, zijn ontspoorde jongeren. Hun ontsporing is deel te wijten aan de lamentabele kwaliteit en het ongelijkheid-bevestigend karakter van een deel van het Brussels onderwijs. Hun ontsporing wordt nauwelijks bestreden door het bestuur dat blijkbaar meer belang hecht aan de nachtrust van de rijken die de stad ontvluchtten dan aan jobs voor de armen die in de stad bleven. Een radicale beleidsommekeer is nodig. Maar men mag in de tussentijd de straat niet afstaan aan die etters. Het gaat om een strijd om de macht over de straat en de politie moet die strijd winnen. Snel zelfs.
Maar er is nog meer nodig. De MP3-moord gebeurde niet 's nachts, maar bij klaarlichte dag, met honderden pendelaars errond. Die liepen gehaast naar de trein, zich afschermend voor alles en iedereen. Het kan niet dat zij niets gezien hebben.
Veiligheid is geen zaak van de politie alleen. Het is een zaak van ons allen, schrijven de beste veiligheidsexperts van het land in een recent rapport van de Koning Boudewijnstichting. Als burgers veiligheid willen, moeten ze zelf ook handelen. Alleen optreden tegen zo'n tuig, is vaak onverstandig, leert het voorbeeld van Meindert Tjoelker. Doe het dan samen!
Guy Tegenbos