2. Hoe verkrijg ik een auteursrecht?
Auteursrecht ontstaat automatisch door de creatie zelf van een origineel werk. Er dienen dus geen administratieve formaliteiten vervuld te worden met het oog op de verwerving van deze rechten.
Wel is het nuttig om bewarende maatregelen te treffen zoals een registratie of een depot, om te bewijzen dat het werk op een bepaalde datum bestond. Let wel: dit depot garandeert niet dat het werk auteursrechtelijk beschermd wordt. Het depot en de datering betekent enkel dat u tegenover derden (b.v. inbreukmakers) en voor de rechtbank kunt aantonen dat u het document op die bepaalde datum gedeponeerd/laten registreren hebt. Stel dat iemand anders bijvoorbeeld uw werk gebruikt zonder uw toestemming, dan kunt u voor de rechter aantonen dat u het werk voordien reeds laten registreren had. Anderzijds zou het ook kunnen dat u een werk laat registreren dat in feite door iemand anders gecreëerd werd. In dat geval zal de ware auteur moeten aantonen (dit kan met alle rechtsmiddelen zoals getuigen, vermoedens, …
dat hij in feite de ware auteur is en het werk gemaakt werd vóór uw registratie.
Met andere woorden: het depot vergemakkelijkt het bewijs dat u het werk op die datum gecreëerd heeft, maar garandeert dat niet 100%.
Om een vaste datum te bekomen, bestaan er volgens het gemeen recht twee mogelijkheden. Zo kunt u zich onder meer wenden tot om het even welk registratiekantoor van Federale Overheidsdienst Financiën. U kunt hier enkel papieren documenten laten registreren (dus geen diskettes, CD-rom’s, etc.). Een registratie van een ‘niet getarifeerde akte’ (dus andere zaken dan b.v. huurcontracten of verkopen van onroerende goederen die in het wetboek der registratie-, hypotheeken griffierechten specifiek worden geregeld) kost momenteel (2005) 25,00 EUR per document. Er wordt o.a. een datumstempel op het document aangebracht.
Een tweede mogelijkheid is het opstellen door de notaris van een authentieke akte, m.b.t. het bestaan van het werk. De notaris kan aangeboden documenten “onder de minuten bewaren” en van een vaste dagtekening voorzien. U kunt ook b.v. diskettes en CD-ROM’s neerleggen bij de notaris die deze exemplaren bij zich zal bewaren.
Een ander middel om de creatiedatum van een werk te bewijzen is de i-DEPOT envelop van het Benelux Bureau voor Tekeningen en Modellen (hierna “BBTM”
.De i-DEPOT envelop bestaat uit twee compartimenten. In elk van de beide compartimenten stopt u een identiek document waarin uw creatie zo helder mogelijk omschreven of afgebeeld wordt. Dit document kan u vastleggen op de gegevensdrager van uw keuze: papier, microfilm, floppy, cd-rom, enz. U plakt de envelop dicht en stuurt hem terug naar het BBTM. Bij ontvangst wordt uw i- DEPOT envelop door het BBTM verzegeld.
Aan beide compartimenten van de envelop wordt een vignet gehecht waarop de ontvangstdatum en -tijd duidelijk staan vermeld. Compartiment 1 wordt naar u teruggestuurd. Dit deel bewaart u ongeopend op een veilige plaats: zo blijft de inhoud geheim. Compartiment 2 wordt gedurende een periode van 5 jaar ongeopend in de archieven van het BBTM bewaard. Op ieder ogenblik kunt u – eenmalig – het tweede compartiment als bewijsmiddel bij een rechtsvordering opvragen. De bewaartermijn van 5 jaar kan met (een onbeperkt aantal) aanvullende termijnen van 5 jaar worden verlengd.
De i-DEPOT envelop kost momenteel (2005) 45 EUR voor een periode van 5 jaar en 65 EUR voor een periode van 10 jaar. U kan de i- DEPOT eveneens bestellen via de Dienst voor de Intellectuele Eigendom. Meer informatie vindt u op
http://www.boip.int/nl/ideeen/actionIdepot.html.
Ook sommige privé-organisaties bieden een dienst aan om documenten te bewaren en van een datum voorzien.
In deze laatste twee gevallen (i-DEPOT en privé-organisaties) gaat het evenwel niet om het verlenen van een “vaste datum” in de zin van de wet, maar om het verlenen van een middel om de datum van het bestaan van een document te bewijzen, waarvan de rechter de bewijskracht zal beoordelen.
